“O curral” da Carreira de San Jerónimo

Algunhas persoas lembran os “currais de veciños”; aínda quedan uns poucos, algúns deles que se gardan pola súa arquitectura, o seu simbolismo. Outros foron derruidos para ser substituídos por pisos. Nada ten que ver os currais que algúns idealizan coas vivendas construídas no seu lugar. Os currais de veciños eran un tipo de vivenda especialmente na zona de Andalucía. As súas orixes son do século XIV, aínda que o seu auxe tivo lugar nos séculos XIX e XX. Os currais eran vivendas comunais. Utilizábanse construcións de conventos, casas señoriais. Aproveitábase a arquitectura delas (construídas ao redor dun gran patio ou curral) para que se aloxasen alí varias familias, todas elas pobres, que cada día loitaban para saír desa situación, onde as vivendas eran pequenas.

No patio había sempre un pozo ou fonte que servía para abastecer de auga aos seus habitantes e ademais era o punto de encontro dos veciños, moi animado sempre. Pobres, pero solidarios, eran os seus habitantes, quen se axudaban a pesar dos poucos recursos que tiñan todos eles. A boa sintonía tiña tamén os seus momentos de crispación, de disputas, como en calquera familia. As galerías de paso eran o escenario onde saían os veciños non só para falar, senón para gritarlle a algún veciño por algún tipo de disputa. Dicíanse de todo, cunha linguaxe “popular” da época. No entanto, a pesar deses enganchones, seguíanse axudando, como bos veciños.

O Congreso dos Deputados cada día máis se parece a un patio de veciños mal avenidos, que en poquísimas ocasións axúdanse para sacar adiante propostas que poden beneficiar ao “pobo”. O preocupante é que as disputas van subindo de ton: insultos rueiros, mentiras, xeración de odio e nada de autocrítica. Esta actitude é de case todos os partidos, pero até niso hai categorías: o líder popular, Alberto Núñez Feijóo, hase desmelenado; na súa etapa de presidente de Galicia era un político moderado, poderíase dicir de centro. A súa chegada a Madrid e as presións dalgúns personaxes fixéronlle cambiar a moderación pola voracidade dialéctica chea de insultos que poucas veces se ouviron no Congreso. Que llo faga ver, porque cada vez vai perdendo credibilidade. A súa aspiración a ocupar a Moncloa está estreitamente ligada ao seu pacto coa ultradereita de Vox, que cun mini programa propio de séculos pasados cada vez ten máis votos. Abascal xa non se conforma cun pacto co PP e entrar no Goberno: Abascal quere ser presidente do Goberno, así de sinxelo; por iso cada vez que pasan unhas eleccións e mellora os seus resultados, as súas aspiracións tamén aumentan.

Abascal, fillo político de Aznar, non vai con papeis escritos; son pequenas notas as que leva cando se sobe ao hemiciclo. Escucha aos seus antecesores, máis as catro cousas que representan o seu programa, máis unha boa ristra de insultos, e xa ten a súa intervención feita. Choca o cambio de actitude que se produciu respecto da Igrexa: non acoden a determinados oficios relixiosos e parece que non quere saber nada dela. Choca porque Abascal é defensor da familia tradicional, da unidade de España, de valores rancios e, no seu día, de acudir a misa. Até se volveu antimonárquico. Curioso, non?

A portavoz de Junts, Míriam Nogueras, como antes interviñera o portavoz de ERC, Gabriel Rufián —e como a súa intervención fora moi boa (nada que ver co Rufián dos seus inicios: da máquina de escribir, das camisetas con mensaxes ou dos seus insultos)—, quixo marcar territorio con insultos tamén, as súas frases populistas dirixidas aos seus votantes (cada vez menos) e ademais con pouca graza, e menos ironía. O sorriso non é precisamente unha das súas expresións.

Podemos, na súa liña de querer mostrar que volve ás súas orixes (si de seguir mantendo elas a cadeira de brazos e o que iso representa), pedíndolle ao presidente do Goberno autocrítica —cousa que elas nunca fixeron cando formaban parte do Goberno—. Non a vemos pronunciar sobre a situación das mulleres en Irán, que están a ser detidas e perderon a súa liberdade e os seus dereitos. Tampouco falan da guerra de Ucraína. Por que será? Pódenllo imaxinar.

O resto de partidos, aínda que duros co Goberno, non perderon a compostura e o respecto que se merece o Congreso e o presidente do Goberno. Dicir as cousas coas que non se está de acordo débese facer, claro, pero con respecto e educación. Mentres que Pedro Sánchez, presidente do Goberno, explicou todo suceder cos accidentes de trens que aínda resoan. Quizais lle faltou algo de autocrítica; estaría ben. No entanto, deu a cara e prometeu corrixir os erros da rede ferroviaria, que necesita unha intervención urxente.

Se as cousas non se arranxan, a tensión na vida política vai subindo, o mesmo que as intervencións no Congreso, que pode pasar a chamar “o Curral da Carreira de San Jerónimo”. A diferenza dos anteriores currais era que alí estaba xente pobre, sen estudos e con moitas necesidades, pero solidaria. Mentres que no Congreso hai avogados, deputados con formación universitaria, que contan con vivendas dignas, o mesmo que os seus soldos, e din representar á cidadanía. Dicía Miguel de Cervantes que “A ingratitud é a filla da soberbia”.