Os docentes españois denuncian o clima conflitivo nas aulas

A educación é o alimento para a mente. Abre as portas ao coñecemento, permite discernir e axuda a ser libre. Non sei quen dixo que “a mellor herdanza que uns pais poden deixar aos seus fillos é unha boa educación para eles”. O demais vén por engadido con esforzo e dedicación. A ignorancia é o castigo que pode ter unha persoa que aspira a ser libre.

Os anos van pasando, as cousas evolucionan e o ensino cambia os seus sistemas, marcados polos gobernos con axuda dos profesionais. Cada xeración ten o seu cambio de sistema. En ocasións é mellor; noutros casos, hai serias dúbidas de que o obxectivo sexa o máis axeitado. Claro que hai opinións para todos os gustos. De todas as maneiras, unha cousa si está clara: a educación é a porta ao coñecemento, á liberdade.

Os profesores xogan un papel importantísimo na formación dos alumnos. Tanto é así que deles dependen moitas veces o futuro profesional dos estudantes. Eles/elas marcan a infancia e a adolescencia. Por iso, as administracións deben coidar aos profesionais.

Non hai tantos anos, os profesores, como os médicos ou os xuíces, gozaban dun respecto que agora non teñen, por motivos diferentes. No caso dos educadores, poucos pais metíanse con eles. Moitos lembrarán que cando un mestre castigaba a un alumno (en ocasións, con algún que outro pescozón) e chegaba á súa casa a explicar ocorrer, a frase dos pais era “algunha cousa farías” ou, no peor dos casos, os pais repetían o castigo. Ninguén discutía a decisión do mestre.

Dun tempo para acó, os pais —non todos— adoitan enfrontar aos mestres sen previamente preguntarlles polo que ocorrera. En máis dun caso, os pais agriden aos docentes, situación que envalentona aos fillos. Pasouse dunha situación á contraria, cando o razoable é o termo medio: nin pegarlles aos alumnos, nin quitarlles a autoridade aos profesores, nin agredilos, como está a ocorrer con demasiada frecuencia.

Un estudo publicado esta semana, realizado pola STEs-Intersindical, que recolle unha enquisa realizada a máis de 13.000 docentes, afirma que o 82,62 % dos docentes españois consideran que o clima de traballo nas aulas é conflitivo ou complicado, mentres que o 83,15 % opinan que se están incrementando as agresións verbais, e algunhas físicas, por parte dos alumnos. As comunidades que están por encima da media son Estremadura (90,48 %), Ceuta (87,045 %) e Canarias (87,52 %).

En canto ás agresións por parte do alumnado, esta situación, segundo os enquisados, é significativa entre os docentes de Navarra (95,65 %), Ceuta (92,59 %), Estremadura (90,48 %) e Catalunya (85 %).

Que opinan sobre a aposta das administracións pola escola pública? O 75,66 % opinan que non están a apostar o suficiente: material, espazos públicos, tecnoloxía) para ofrecer unha educación de calidade aos seus alumnos. Esta situación de conflito con alumnos e pais, máis a falta de recursos, tensiona aos profesionais e afecto á súa saúde. Cada vez hai máis baixas de docentes. A situación, en moitos casos, é insosteible, e queren seguir ensinando sen ter que tolerar insolencias, ofensas ou vexacións. En demasiadas ocasións cren que non están protexidos ante situacións de conflito que cada vez son máis habituais.

Creo que este panorama non é bo para o sector do ensino. A comunicación e o respecto non deben deixar de lado nunca. Para iso, as asociacións de pais e os consellos escolares deben xogar un papel importante. As administracións non poden lavar as mans, senón pór medios para que isto non ocorra. Non se pode pasar do branco ao negro. Hai liñas que non se poden cruzar. É responsabilidade dos pais, os alumnos e as administracións.

Hai que achegar máis recursos ao ensino. Os orzamentos actuais son insuficientes. Dicía Mafalda que “de tanto aforrar en educación, fixémonos millonarios en ignorancia”. Investir en educación é apostar polo futuro dun país, que as novas xeracións deben levar a cabo.