'Vila de Pitanxo', o xuízo oral máis preto que nunca

Xa pasaron catro anos desde que o pesqueiro galego 'Vila de Pitanxo' afundísese en augas de Terranova (Canadá) na madrugada do 15 de febreiro de 2022, acabando coa vida de 21 dos 24 mariñeiros a bordo e converter así no peor naufraxio dun buque español do século XXI.

Catro anos nos que se levou a cabo un longo proceso xudicial para esclarecer ocorrer, que podería comezar agora o inicio do seu fin, despois de que esta semana o xuíz da Audiencia Nacional Ismael Moreno propuxese para xulgar a dous directivos da armadora do barco e ao propio capitán, Juan Padín, un dos sobreviventes á traxedia.

E é que no seu auto de pase a procedemento abreviado, o maxistrado enviou a xuízo ao administrador de Pesqueiras Nores Marín, José Antonio Nores Rodríguez; ao director de Flota, José Antonio Nores Ortega, e ao capitán Padín por 21 delitos de homicidio por imprudencia grave e por un delito contra os dereitos dos traballadores.

Como responsable civil subsidiario, o instrutor sinala ás mercantil Pesqueiras Nores Marín e á entidade aseguradora como responsable civil directo.

Na súa resolución, o xuíz fai un relato da travesía do barco e do seu afundimento e sinala diferentes factores que contribuíron a que se producise a inundación e afundimento do buque. Entre os mesmos, cita a sobrecarga non controlada, a falta de medidas de precaución ante a posibilidade de realizar unha virada en condicións meteorolóxicas moi adversas ou a decisión do capitán de continuar o xiro con mal tempo, en lugar de tomar outras posibles alternativas máis seguras.
 

Ademais, o xuíz apunta que o capitán deu a orde de abandonar o buque demasiado tarde ao non ser consciente da gravidade da situación e que impediu unha saída máis ordenada da nave que puidese ser exitosa. "Cando a deu, as posibilidades de salvar eran moi reducidas", afirma.

Este documento da Audiencia Nacional chegou uns días despois de que a Fiscalía presentase o seu informe final achega do afundimento. Nel, o Ministerio público apuntou tamén cara á responsabilidade do capitán do buque, Juan Padín, e dos responsables da armadora Pesqueiras Nores Marín.

En concreto, Fiscalía subliñou que estes tiñan "facultades de decisión, execución e control" e permitiron que se desempeñase o traballo "en condicións inseguras, con inobservancia de medidas preventivas e con groseiro desprezo para a vida e a integridade física dos tripulantes do buque". Todo isto "desembocou no fatal desenlace", apuntou.
 

AFUNDIMENTO
Aquel martes, pasaban uns minutos das 05.00 horas de madrúgaa en España cando saltaron as alarmas, informando de que o buque estaba a sufrir problemas nas xélidas augas do Atlántico Norte, unha zona próxima ao lugar onde se afundiu tamén o mítico Titanic no ano 1912.

Segundo relataron as únicas tres persoas que salvaron as súas vidas, todo ocorreu moi rápido e en cuestión de 20 minutos o barco xa se mergullou por completo, quedar menos de dez mariñeiros nun bote á deriva durante cinco horas, ata que foron atopados por outro pesqueiro galego, a 'Praia Menduiña 2'. Con todo, moitos dos que estaban na balsa, que tiña unha fuga e estaba alagada, non soportaron as baixas temperaturas e faleceron antes de ser rescatados.

Só o capitán do buque, Juan Padín; o seu sobriño, Eduardo Rial, e un mariñeiro ganés, Samuel Kwesi, lograron sobrevivir á traxedia. Padín e Rial contaron que o motor do Pitanxo parou de forma repentina, quedando o barco á deriva no medio dunha forte tormenta, polo que o mar acabou engulíndoo e con pouca marxe para que os 24 tripulantes puidesen facer algo para salvar as súas vidas.

Con todo, Kwesi asegurou que a 'Vila de Pitanxo' había embarrado (enganchado as redes ao fondo do mar), polo que o capitán tratou de facer varias manobras para solucionar este problema. Así, o barco comezaría a escorarse ao non ser capaz de soltar, entrando auga ata que o motor se parou, sen escoitar aos mariñeiros que pedían que soltase as redes.

Estas contradicións fixeron que comezase a investigación xudicial, levando a Ismael Moreno a ver indicios de 21 delitos de homicidio por imprudencia, imputando a Padín e aos responsables da armadora polos mesmos.
 

FAMILIARES
Durante estes catro anos, os familiares das vítimas non pararon de pedir que se esclareza toda a verdade do ocorrido, insistindo na necesidade de baixar ao pecio para pescudar que pasou. Unha baixada que finalmente levou a cabo máis dun ano despois da traxedia e que permitiu elaborar un informe que tamén será analizado pola xustiza.

Agora, cando se cumpren catro anos da morte dos seus seres queridos, as familias organizaron un acto homenaxe no seu recordo, que terá lugar o sábado 21 de febreiro ás 17.00 horas no paseo Alcalde Branco de Marín, á beira da placa que conmemora o naufraxio. A este acto acudirá o defensor do pobo, Anxo Gabilondo, segundo anunciaron os familiares.

Ademais, a partir das 18.00 horas celebrarase unha misa en memoria das 21 vítimas oficiada polo arcebispo de Santiago, Francisco José Prieto, no Templo Novo de Marín.