Polémica porque Asturias rotula en asturiano, e non en galego, en estradas de comarcas galego-falantes

A Asociación para a Normalización do Galego de Asturias, Axuntar, denunciou publicamente que o Goberno do Principado de Asturias está a incumprir a Lei 1/1998, de 23 de marzo, de uso e promoción do bable/asturiano. A infracción prodúcese, segundo a entidade, na sinalización de edificios públicos e estradas autonómicas situadas no occidente asturiano, unha zona de fala galega na que, con todo, os rótulos colócanse en asturiano.

O núcleo do conflito reside na Disposición adicional da citada lei, que establece que o galego-asturiano debe recibir un tratamento equivalente ao asturiano en materia de protección, ensino, uso e tutela dentro do seu ámbito territorial. Axuntar considera que a colocación de sinais en asturiano en municipios onde esa lingua non se fala supón unha contradición flagrante co propio marco normativo do Principado. 

Exemplos concretos no Occidente

A asociación achega casos específicos. Nos xulgados de Castropol, a sinalización aparece en castelán e en asturiano, coa forma "rexistru civil", omitiendo por completo o galego. Na estrada AS-12, á entrada do concello de Grandas de Salime subindo desde Pezós, un cartel utiliza a voz "conceyu", termo asturiano que nada ten que ver coa lingua propia desa comarca. Axuntar sinala que semellantes erros só poden explicar por un descoñecemento absoluto da realidade lingüística da zona ou por un desprezo cara á cultura de miles de asturianos.

A entidade convida os cidadáns a remitir casos similares ao correo asociacion@axuntar.eu ou ás súas redes sociais, e advirte de que os erros en toponimia oficial tamén son abundantes, froito dos procesos de normalización impulsados polo Principado e os municipios.

Cal é o status do galego e do asturiano en Asturias?

O Estatuto de Autonomía de Asturias non recoñece o galego e, respecto ao asturiano, só indica que “promoverá o seu uso, a súa difusión nos medios de comunicación e o seu ensino, respectando en todo caso, as variantes locais e a voluntariedad na súa aprendizaxe”. 

A normativa de promoción asturianu si recoñece unha protección específica tanto para o idioma propio de Asturias como para a variedade de galego que se fala se en a comarca do Eo-Navia, que os seus falantes denominan ‘A Fala’, pero sempre lastrado polo seu status de linguas non oficiais.

En definitiva, o Goberno de Asturias non ten ningunha obrigación de rotular nin en asturiano nin en galego. Agora ben, voluntariamente véno facendo no marco do seu “Estratexa de normalización do asturianu e do eonaviegu 2026-2030”. 

Eonaviegu é o termo oficial en Asturias para o galego, adoptado non sen polémica, pois dá a impresión de que é un idioma comarcal, cando a Filoloxía o considera simplemente como un grupo de subvariantes da lingua galega, dentro da súa variedade oriental.