A Fiscalía inspecciona residencias "ordinariamente": en 2024 foron 143

A Fiscalía, que ten entre as súas funcións a inspección de residencias, chegou a visitar até 143 en 2024, o que supón unha diferenza de 45 centros máis que en 2023. Habitualmente, trátase de inspeccións xurídicas, nas que se revisa o réxime interno, pero os elementos a comprobar poden variar si "as cousas sáense do normal".

Por iso, ademais de visitas planificadas de forma periódica, xorden outras "extraordinarias" por "calquera motivo". "Pode ser unha queixa formal, que saia unha noticia en prensa ou que pida unha documentación e non mándenma", explica o fiscal delegado en Galicia para persoas maiores e con discapacidade, Santiago Miguel Cruces, nunha entrevista a Europa Press.

"Cando as cousas se saen do normal, a Fiscalía tenta investigar que pasou", continúa. Neste caixón tamén poden entrar un comentario dun funcionario que escoite ou, si trátase dunha residencia xestionada por unha comunidade relixiosa --por exemplo--, que teña problemas "nalgún lado".

Con todo, fóra de circunstancias extraordinarias, Cruzamentos constata que "ordinariamente" visítanse residencias: "En principio tería que ser unha vez ao ano. Pero iso é imposible porque non chegamos". Entón, cal é o criterio? "Si instálase unha nova residencia, ir ver como está e establecer unha comunicación con ela porque tamén nos achegan datos", ejemplifica.

Por defecto, son inspeccións xurídicas que se centran no control do réxime interno. Isto tradúcese en comprobar que os residentes poidan entrar e saír ou que os familiares poidan acceder á residencia e verificar os réximes de comunicación e de contencións --calquera medio que lles impida acceder ao seu corpo ou mover--.

"Eu non son Chicote, por así dicilo, para controlar o nivel do sal da comida", explica. No entanto, si chegase unha queixa dicindo que a comida está caducada, si que podería pasar pola cociña e abrir unha neveira. "Pero, si ti ves que as cousas están limpas e ordenadas, non se abre a neveira", matiza.

PECHE DE XINZO E AMOEIRO
O ollo público centrouse sobre as residencias no último tramo do ano polos peches de vivendas comunitarias en Xinzo de Limia e Amoeiro. Neste caso, a Fiscalía encargouse de incoar dilixencias preprocesales, pero a súa inspección realizouna a Xunta.

De feito, a Fiscalía só inspecciona vivendas comunitarias "no caso de que haxa algo" debido a que están destinadas a persoas sen discapacidade. Cruces constata, que el --que coordina a provincia de Pontevedra-- e fiscais doutras provincias, só lembraban 3 ou 4.

Deste xeito, o fiscal desvincula que haxa unha "causa-efecto" entre os peches de Xinzo e Amoeiro e un aumento das inspeccións no último trimestre do ano, algo que sucedeu, igual que outros anos. "Ti fas un plan de visitas e logo te ves con que tes un xuízo o día que che querías presentar. A final de ano sempre se fan máis visitas", explica.

QUEIXAS: A "MAIORÍA", POR PERSOAL "XUSTO"
O número de queixas recibidas é dificilmente cuantificable, xa que, segundo o fiscal, recíbense de "moi distintas formas" e tramítanse por diferentes procedementos. Normalmente, son de familiares e a "maioría" delas tradúcense en que o persoal "está moi xusto".

"Están a cumprirse os cocientes sen máis e, obviamente, o familiar considera que non tivo a atención suficiente", recolle. Outro número "significativo" de queixas vén por achegue de traballadores que pon de manifesta "deficiencias" no trato ou a asistencia.

"Os fiscais seguen vivindo en sociedade. Os fiscais ven as noticias, len o xornal e escoitan no mercado. Sempre que nos decatamos, actuamos", relexiona.