Pesar no mundo da cultura pola morte en Vigo do escritor e académico Xesús Alonso Montero

O escritor, filólogo e docente Xesús Alonso Montero , unha das voces intelectuais máis influentes de Galicia na segunda metade do século XX, faleceu este xoves en Vigo aos 97 anos , segundo confirman fontes próximas á Real Academia Galega (#RAG), institución que presidiu entre 2013 e 2017. A súa perda deixa un baleiro profundo na cultura galega, á que dedicou máis de sete décadas de investigación, docencia e compromiso. cívico.

ACADÉMICO E BIÓGRAFO

Nacido en Vigo en 1928, Alonso Montero licenciouse en Filoloxía Románica pola Universidade Central de Madrid en 1953 e obtivo o doutoramento en Salamanca cunha tese dedicada ao estilo poético de Curros Enríquez, dirixida por José Luís Pensado. Foi catedrático de Literatura Galega na Universidade de Santiago de Compostela desde 1991 , onde formou a xeracións de filólogos e investigadores.

Ademais do seu traballo académico, foi pioneiro na sociolingüística galega e analizou con rigor a situación do idioma en distintos contextos sociais e políticos. A súa vinculación ao Partido Comunista de España desde 1962 marcou a súa traxectoria vital e carrexoulle persecucións durante a ditadura franquista, unha etapa que inspirou gran parte dos seus estudos sobre a literatura da República, a Guerra Civil, o franquismo e o exilio.

Defensor incansable do galego como lingua plena de cultura , Alonso Montero apostou pola normalización lingüística desde a aula e os foros intelectuais, ligando sempre o compromiso académico ao compromiso social.

Ao longo da súa vida, Alonso Montero publicou centenares de artigos e decenas de libros sobre autores fundamentais como Castelao, Celso Emilio Ferreiro, Rosalía de Castro, Neira Vilas ou Otero Pedrayo , entre moitos outros. Tamén dedicou ensaios biográficos a figuras do exilio e da resistencia cultural como Luís Seoane ou Lorenzo Varela. A súa obra contribuíu de maneira decisiva á recuperación dunha memoria literaria plural e crítica , especialmente das xeracións silenciadas pola censura.

O académico explorou, ademais, as achegas de escritores non gallegohablantes que se expresaban en galego, como María Vitoria Moreno ou Federico García Lorca, e desenvolveu estudos sobre a poesía oral medieval e popular. Á súa faceta de investigador uniuse unha produción creativa ampla —relatos, poesía, teatro e ensaio— e unha participación activa no xornalismo cultural galego.

LEGADO

Numerosas institucións e personalidades do mundo cultural galego expresaron hoxe o seu pesar polo falecemento do profesor. A RAG destacou a súa “contribución esencial á defensa do idioma e ao pensamento crítico en Galicia”. A Universidade de Santiago e a Xunta de Galicia tamén trasladaron as súas condolencias, pondo en valor o seu papel como referente intelectual. A familia comunicou que o velorio se celebrará en Vigo na intimidade.

O nome de Xesús Alonso Montero permanecerá ligado á historia de Galicia como símbolo de coherencia, erudición e humanidade , atributos que marcaron o seu paso pola docencia e a vida pública.