"Municipios sen lei" en Galicia: un só policía local para miles de veciños en plena pandemia

|

Galicia padece, no seu conxunto, un perentorio déficit de axentes de Policía Local. Os corpos de moitos concellos están en mínimos históricos, o que levou a non poucos gobernos municipais a cancelar algúns servizos. 


A Unión Galega de Policías Localis (UGPOL), gobernos locais e corpos de policía atenden a Galiciapress para informar ata que punto a ausencia de policías está a lastrar a vida e a economía do país.


Nesta primeira entrega, analizaremos os problemas dalgúns lugares que, desde UGPOL, tachan de "municipios sen lei": "Se hai unha agresión, accidente ou roubo, a vítima esperará o tempo necesario a que chegue a patrulla da Garda Civil máis próxima, ás veces a máis de 30 km”.


Un axente da Policía Local dá o alto a un coche durante un control de mobilidade na saída de Santiago de Compostela cara á estrada de Ourense, no barrio de Castiñeiriño, en Santiago d

A maiores das súas tarefas habituais, os axentes da Policía Local téñense que ocupar agora de tarefas relacionadas co coronavirus como os controis de tráfico | Foto:  Arquivo EP


Se resides na Pobra do Caramiñal e pola tarde atopas que un coche bloquea a túa praza de garaxe, é posible que ninguén da Policía Local atenda a túa chamada de auxilio. O mesmo se o teu veciño monta unha festa e pásase co ruído ou mesmo se hai un accidente de tráfico ou un posible caso de violencia de xénero.  Non é por desidia, é directamente por imposibilidade. 


BAIXO MÍNINOS NA Pobra

O municipio barbancés é unha de tantas localidades galegas onde o número de axentes da Policía Local é insuficiente, ata o punto de ter que suspender algúns servizos como as quendas de tarde ou de noite.


Hai un pouco de balbordo entre os veciños, notamos un pouco de inseguridade”, admiten desde o goberno local. Leste, que puidese parecer un caso extraordinario, non o é. Como A Pobra, Vilagarcía de Arousa, Allariz, Narón ou Baiona contan con tan poucos axentes que nalgúns casos, como o da localidade baionesa, tiveron que suspender o seu servizo de noite pola falta de efectivos.


“Contamos con dous axentes e tres auxiliares”, cifra José Andrés Lojo, responsable de Seguridade Cidadá no Concello da Pobra sobre un persoal mermado polas xubilacións dos seus axentes, catro nos últimos meses. 


O SOLITARIO POLICÍA DE ALLARIZ

En Allariz, o groso da Policía Local redúcese nestes momentos a un único axente para atender aos 6.000 veciños da localidade, segundo fontes do sector. Cuestionado o único axente por esta anomalía e polos plans para emendala, emprázanos a consultar aos responsables políticos, xa que el di “descoñecer a información solicitada”.


O mesmo ocorre en Soutomaior, con máis de 7.000 habitantes pero cun único representante da Policía Local, mentres que en Miño cancelouse a totalidade do servizo durante o Nadal polas vacacións das súas dous únicos axentes. En Bergondo, en cambio, ningún dos catro axentes dos que dispón o municipio traballou en todo o mes de xaneiro por diversos motivos.


UN DÉFICIT DO 10% E EN AUMENTO

Ata hai pouco, con estes cinco efectivos, a Policía Local pobrense só operaba nas quendas de mañá e algunhas tardes “porque non daban as horas”. 


Desde a Unión Galega de Policías Locais (UGPOL) entran a debullar os moitos problemas que acosan a un corpo de policía que en Galicia “traballa desde hai dous anos cun déficit dun 10%” á espera de que se execute a OPE de 140 prazas atrasada pola crise sanitaria e mentres as administracións locais “tratan de reducir custos ao máximo aínda en prexuízo do interese xera”.


O 10% dos persoais necesitan da celebración desta OPE, a cal tampouco solucionaría definitivamente o problema. “Segue outro 10% de vacantes sen ofertar, polo que ao 10% anterior hai que sumarlle o outro 10% que non se ofertou. A este total do 20% sumarémoslle as xubilacións que veñan producindo ao longo do ano 2021. Aí o déficit”, detallan desde UGPOL, o que fai entrever que a este problema de tan longo percorrido irase agravando co paso dos meses.


Con tantos ocos por cubrir, moitos concellos chegaron ao mesmo límite da Pobra ou Baiona e os seus axentes non prestan servizo as 24 horas, polo que os veciños “non teñen servizos polos que pagan impostos neses días ou festivos”. “Os persoais teñen un número de postos creados ou de dotación de persoal por baixo do que o servizo demanda e os Concellos pretenden dar servizo mañá, tarde e noite cando non dispoñen dun número suficiente de efectivos”, puntualizan en UGPOL.


Podemos atopar municipios sen patrullas dos locais pola noite ao longo e ancho de Galicia: Guitiriz, O Rosal, Poio, Barbadás, Verín... Desde UGPOL non dubidan en catalogalos como “municipios sen lei”.


“Isto tradúcese en que se o veciño fai obras de tarde, ninguén llo impide ou comproba; se alguén tira unha lavadora ou neveira no contedor, ninguén o denuncia; se un vehículo impide pasar pola beirarrúa a un discapacitado, ninguén restablece o paso; se hai unha agresión, accidente ou roubo, a vítima esperará o tempo necesario en que chegue a patrulla da Guarcia Civil máis próxima, ás veces a máis de 30 km”, enumera a UGPOL, unha circunstancia que podería animar a moitos a saltarse a lei por “saberán que ninguén os vixía”.


A PANDEMIA PARALIZA As OPOSICIÓNS

No goberno da Pobra traballan para cubrir esas vacantes, pero a súa solicitude, que entrou para as oposicións de 2019, aínda non se ha resolvido pola cancelación dos exames a ráiz da pandemia. O 26 de febreiro celébranse as primeiras oposicións para cubrir preto do centenar de prazas que pon a disposición a Academia Galega de Seguridade Pública (AGASP) e da que están pendentes moitos consistorios. Pero a todo isto hai que sumar as baixas que acosan ao persoal pobrense: catro axentes están de baixa. “Non sospeitamos que se traten de baixas reivindicativas, como sucedeu outros anos. As que coñecemos son baixas totalmente xustificadas”, sostén.


Con todo, desde a celebración dos exames ata que os opositores aprobados ocupen a súa praza pasarán varios meses, teniendo en cuenta os nove meses de formación necesarios para ser funcionario de carreira. Pedimos cinco prazas: tres de acceso libre, unha praza por mobilidade (unha porcentaxe das prazas ten que responder a palzas por mobilidade, como estipula a lei) e unha de oficial, xa que agora non dispoñemos de axentes coas competencias para exercer ese cargo. Polo menos quédanos un ano”, lamenta Lojo, coincidindo así cos prazos que marcan desde a UGPOL.


Tampouco se libran en Vilagarcía, a pesar de ter un persoal que conta con máis de 40 efectivos, onde esperan cubrir as cinco prazas convocadas de axente e dúas de oficial, mentres que aínda queda unha praza de inspector e outra de inspector principal por solicitar.


SOLUCIÓNS: HORAS EXTRA, AUXILIARES, SEGUIRDAD PRIVADA...

Neste escenario, na Pobra do Caramiñal exploran varias posibles solucións, como pagar horas extras aos auxiliares para cubrir máis quendas de tarde e de noite. “Pasariamos a ter dous ou tres noites á semana e algunha tarde”, xustifica o edil pobrense. Con todo, este só sería un parche, xa que as horas extra están limitadas e non poden superar as 70 horas anuais. “Se as esgotamos agora, non poderemos usalas en caso de imprevistos.


Outro recurso moi habitual para parchear as ausencias de axentes é recorrer á contratación de Auxiliares de Policía Local, unha figura que, en palabras de UGPOL, goza de “contrato laboral precario e de pouca remuneración” xa que “ non son policías nin teñen formación básica”. Isto ocorre en Tui, onde son unha ducia de policías e veñen de ofertar outras tantas prazas para auxiliares, algo que vai contra a lei como denuncian desde UGPOL. “Contratacione ilegais na procura do traballo precario”.



A de Tui non é unha realidade descoñecida para os persoais de Rianxo ou Ribeira, que tamén teñen que recorrer a esta figura. O mesmo en Allariz, onde alegan que se trata de “unha práctica habitual na disposición do persoal nos últimos anos”, ou Vilagarcía de Arousa, onde a Policía Local afirma que os auxiliares son utilizados para “asegurar os servizos que a poboación require e necesita” e sempre “de maneira oportuna”.


Así, desde 2017 no corpo arousán viñéronse anunciado vacantes “que supuxeron unha diminución dos recursos humanos” por diversos motivos, como excedencias e a entrada en vigor hai dous anos da posibilidade de acceder á prexubilación anticipada a partir dos 59 anos, polo que en ocasións resultou “imprescindible” o concurso dos auxiliares.


A pesar de todo, desde o corpo de Vilagarcía admite que non é “a forma idónea para solucionar os problemas estruturais dos recursos humanos”, aínda que no verán, cando moitos municipios multiplican o número de habitantes, a figura do auxiliar faise imprescindible ao non dispoñer “de moitas máis opcións”. Con todo, o número de auxiliares dos que se pode dispoñer e contratar é tamén limitado, polo que moitos concellos resístense a explotar esta posibilidade por medo a esgotala e non poder tirar dela en momentos de crises.


En calquera caso, o habitual é que sexa a Garda Civil a que teña que pagar os pratos rotos e destinar axentes aqueles sitios onde non hai suficiente persoal. "O servizo que van dar será excelente, pero non vai ser tan inmediato como o da Policía Local", argumentan desde UGPOL, que tamén incide na necesidade de que os concellos celebren a Xunta Local de Seguridade "polo menos cada dous meses" para mellorar a coordinación entre os corpos.


Máis polémica foi a alternativa exposta na Pobra de recorrer a empresas de seguridade privada para tratar de solucionar esta carencia de efectivos e exercer unha vixilancia “disuasoria”, unha vía que desde o Concello insten que só exploraron e que polo momento aínda deben consultar con outros organismos. “Non se nos ocorren máis solucións. Temos as mans atadas”, lamenta Lojo, refén, como tantos outros galegos, da falta de policías locais.     


Sen comentarios

Escribe o teu comentario




He leído y acepto la política de privacidad

No está permitido verter comentarios contrarios a la ley o injuriantes. Nos reservamos el derecho a eliminar los comentarios que consideremos fuera de tema.

Galiciapress
Praza da Quintana, 3; 15704 Santiago de Compostela
Tlf (34)678803735

redaccion@galiciapress.es o direccion@galiciapress.es
RESERVADOS TODOS OS DEREITOS. EDITADO POR POMBA PRESS,S.L.
Aviso legal Cookies Consello editorial Publicidade
Powered by Bigpress