Problemas para cobrar a pensión afectan por centos de emigrantes retornados de Alemaña, a miúdo clientes do Santander

O Partido Socialista de Ourense denunciou este luns que moitos pensionistas alemáns residentes na provincia levan meses sen percibir a súa prestación desde xaneiro debido a incidencias nas transferencias internacionais.

Segundo explicou a formación, trátase principalmente de persoas que cobran a pensión a través do sistema alemán e teñen o diñeiro domiciliado no Banco Santander, pero figuran aínda como antigos clientes de Banesto, Banco Popular ou Banco Pastor, entidades xa integradas no grupo.​

O organismo pagador  das pensións para españois que traballaron en Alemaña, o Deutsche Post, detectou que o sistema internacional rexeitaba as ordes de pago ao “non recoñecer” ás antigas entidades por non haber actualizado a tempo os datos das contas a 31 de decembro, o que deixou sen ingreso aos afectados.​

Testemuños con causísticas moi diversas

Levo tres meses sen recibir a miña pensión alemá. Son viúva, vivo soa nunha aldea de Ourense e ese diñeiro era o meu único ingreso 

Algúns lectores que se dirixiron a Galiciapress confirman a existencia de problemas. "Levo tres meses sen recibir a miña pensión alemá. Son viúva, vivo soa nunha aldea de Ourense e ese diñeiro era o meu único ingreso para pagar a luz, a comida e os meus medicamentos. Ninguén me avisou de que tiña que cambiar os meus datos bancarios; a carta da Seguridade Social alemá chegou á miña antiga dirección, onde xa non vivo", indica Marisol, veciña de Boborás, que di cobra unha pequena pensión tras a morte do seu marido, ex-emigrante en Alemaña.

As dificultades non só afectan a familiares de cotizantes, tamén a persoas que cobran a súa propia prestación. "Eu traballei 30 anos nunha fábrica de Múnic e volvín a Galicia en 2010 coa miña pensión alemá. Sempre cobrei sen problemas, até este ano. En xaneiro, o diñeiro non chegou. Chamei ao Santander e dixéronme que todo estaba correcto. Chamei a Alemaña e non me entendían ou non me quiseron un xestor. Ata que contratei un xestor, que  me explicou que a miña aseguradora alemá agora esíxeme un NIF alemán, un número fiscal de alí que nin sabía que existía", relata Eudosio, ex traballador metalúrxico en Munich e hoxe fincado na comarca da Limia.

Desde o ano pasado, non volvemos a ver ese diñeiro. Resulta que non enviamos o certificado de fe de vida porque ninguén nos explicou que había que facelo cada ano

Ás veces, os afectados son matrimonios. É frecuente que o problema parta dunha comunicación postal que non se recibiu. Tal é o caso de Antonio e Gertrudis, que viven nun xeriátrico da capital ourensansa: "A miña muller e eu vivimos nunha residencia de maiores en Ourense desde hai dous anos. As nosas fillas están en Cataluña e non poden vir a miúdo. Entre os dous, sumabamos unha pensión alemá pequena, desas de empresa, que non chegaba aos 1.500 euros ao ano, pero para nós era o capricho de poder comprar algunha cousa extra ou convidar aos nosos netos cando veñen vernos. Desde o ano pasado, non volvemos a ver ese diñeiro. Resulta que non enviamos o certificado de fe de vida porque ninguén nos explicou que había que facelo cada ano, e na residencia non se decataron.". 

Avisos que non chegan e meses sen ingreso

Desde o PSdeG ourensán subliñan que, aínda que a “maioría” dos pensionistas recibiu notificacións para modificar a domiciliación, os casos máis complexos concéntranse en persoas maiores que xa non viven na dirección que figura na Seguridade Social alemá, polo que as cartas quedan esquecidas en caixas de correos equivocadas.

A secretaria provincial de Migracións, Teresa Barge, apunta que hai veciños de Ourense que “levan meses sen cobrar a súa pensión” e que a organización se puxo “a disposición” dos afectados para aclarar a situación coas entidades alemás e españolas.

En paralelo, o partido está a colaborar con familiares e responsables de residencias e centros de maiores para reunir a documentación necesaria que acredite a nova relación bancaria e desbloquee os pagos pendentes.

Fe de vida e NIF alemán, outras posibles causas

Máis aló da falta de pagamentos bancaria, a Secretaría Provincial de Migracións do PSdeG-#PSOE de Ourense está a asesorar a retornados de Alemaña que, durante 2024, sufriron a interrupción das súas pensións de empresa por non haber enviado automaticamente o certificado internacional de fe de vida, un requisito imprescindible para seguir cobrando.

Segundo o secretario provincial de Migracións, Luís Gulín Igrexas, a maioría dos casos localízase nas comarcas da Limia, O Ribeiro e algunhas zonas de Lugo e A Coruña, onde moitos retornados reciben pequenas pensións privadas que non superan os 1.500 euros ao ano.

O trámite de fe de vida debe renovar cada ano e, cando non se remite en prazo e forma, as aseguradoras e fondos alemáns suspenden os pagos de forma automática, o que deixou a varios maiores sen eses ingresos complementarios ata que se regulariza a súa situación.

Nalgúns expedientes, os atrasos débense tamén á falta dun NIF alemán, xa que determinadas aseguradoras están a esixir aos retornados tramitar este número fiscal ante o Bundeszentralamt für Steuern, en Bonn, sen o cal non se autorizan os pagos.​

O PSdeG detalla que o seu equipo axuda aos pensionistas a encher formularios redactados en alemán e lembra que, se a pensión privada non se complementa cunha prestación española, está suxeita a cotizacións ao seguro médico e de dependencia alemán, que poden chegar até o 19% da contía mensual e que, en todo caso, considéranse gasto deducible na renda en España.

Xubilados españois que viven fóra de España deben enviar fe de vida con máis frecuencia

A burocracia tamén afecto aos xubilados españois que viven no estranxeiro, como sucede con moitos galegos residentes en Portugal.

En 2026, os pensionistas da Seguridade Social española que residan no estranxeiro deben acreditar a súa vivencia dúas veces, nunha campaña que se estende do 1 de xaneiro ao 31 de marzo e nunha segunda xanela durante todo o mes de setembro.

A partir de 2027, a Seguridade Social elevará a tres os controis anuais –en xaneiro, maio e setembro–, co obxectivo declarado de ter un seguimento máis preciso das pensións que se abonan fóra de España e evitar pagos indebidos tras falecementos non comunicados a tempo.

Este endurecemento apóiase na dixitalización dos procedementos e en ferramentas como a app VIVESS, que permite acreditar a vivencia mediante recoñecemento facial e remitir os datos directamente ao INSS sen necesidade de pasar por consulados nin oficinas, reducindo desprazamentos para miles de pensionistas galegos repartidos por Europa. 

A aplicación móbil VIVESS converteuse na principal vía para que os xubilados que viven fóra de España –incluídos moitos galegos retornados parcialmente ou con longas estancias en Alemaña– poidan realizar o trámite desde casa cun “selfie”, en poucos minutos e sen recorrer ao correo postal.

A Seguridade Social insiste en que a responsabilidade de cumprir os prazos recae no pensionista, que debe estar atento ao calendario para non perder nin un dos períodos de acreditación, xa que a omisión nunha soa data pode implicar a suspensión do abono mensual.