Novo ataque a un funcionario de prisións cunha agresión con arma branca no cárcere de Monterroso

Un interno do Centro Penal de Monterroso (Lugo) tentou agredir cunha arma branca a un funcionario o pasado sábado pola tarde nun incidente que puxo en xaque a seguridade do módulo e que volveu a acender as alarmas sobre as condicións laborais neste establecemento penal galego. O feito foi denunciado publicamente este luns pola Central Sindical Independente e de Funcionarios (#CSIF), que o cualifica de grave e advirte de que podería ser o preludio de episodios aínda máis serios.

Segundo o relato sindical, o recluso non actuou de forma impulsiva, senón que preparou a situación de maneira deliberada. Primeiro increpou ao traballador que se atopaba no módulo coa intención de provocar a súa intervención e, a continuación, se autolesionó cunha coitela, forzando así unha resposta de emerxencia. A estratagema xerou unha alteración da orde na que se viron envolvidos practicamente todos os internos do módulo, máis de trinta persoas, fóra de apenas catro ou cinco. O funcionario, que horas antes chamara a atención ao agresor durante o tempo de patio, solicitou reforzos de inmediato e logrou evitar o contacto directo ata que unha ducia de colegas acudiu ao lugar e conseguiu reducir ao recluso.

O interno terminou sendo trasladado ás dependencias sanitarias da prisión con múltiples cortes en brazos e abdome que requiriron ao redor de medio centenar de grapas, e foi enviado a illamento xunto a outros dous reclusos que secundaron o altercado. A pesar de que non houbo que lamentar feridos físicos de consideración entre os traballadores, un dos funcionarios que participou na intervención causou baixa laboral como consecuencia do impacto do incidente.

UN SUCESO ESTRAÑO

O que fai especialmente rechamante este episodio é a traxectoria do protagonista: segundo fontes próximas aos feitos recollidas polo Progreso, trátase dun mozo ao que quedan poucos meses para quedar en liberdade e que nunca antes protagonizara conflitos no centro. O seu traslado a outro establecemento penal xa está solicitado, e é previsible que se lle aplique unha regresión a primeiro grao.

#CSIF, con todo, insiste en que o problema de fondo vai máis aló deste caso concreto. O sindicato leva meses alertando á Dirección do centro, ao Servizo de Prevención de Riscos Laborais e á Secretaría Xeral de Institucións Penais sobre o incremento da tensión en Monterroso. Ao seu xuízo, a causa está nunha política de traslados que estaría a enviar a este establecemento lucense internos con historiais penais complexos, moitos deles procedentes doutras comunidades autónomas e sen ningún vínculo familiar ou territorial con Galicia, o que dificulta a súa integración no réxime do centro.

A organización sindical matiza, no entanto, que o problema non radica na orixe xeográfica ou cultural dos internos, senón na inadecuación dos seus perfís ao tipo de establecemento. Monterroso está clasificado como centro de grupo C, deseñado para aloxar poboación recluída de baixa conflitividade, e o seu réxime ordinario non está pensado para xestionar internos con traxectorias especialmente complexas.

FALTA DE REFORZOS

A Asociación Profesional de Funcionarios de Prisións (APFP), cuxo delegado en Monterroso, Toño Regueira, tamén alzou a voz nos últimos meses, coincide en sinalar a masificación como un factor agravante. O aumento da poboación recluída no centro non veu acompañado dun incremento proporcional do persoal de traballadores, o que xera unha sobrecarga estrutural que, a xuízo de ambos os sindicatos, fai practicamente inevitable que se produzan situacións de tensión.

Desde CSIF lembran ademais que este tipo de concentración de perfís conflitivos non pode xustificar polas obras ou reorganizacións que se estean levando a cabo noutros establecementos penais do país. A organización reclama que os traslados respondan a criterios técnicos e de adecuación, non á mera conveniencia loxística da administración.

Este incidente non é o primeiro deste tipo en Monterroso. En xaneiro de 2024, un interno golpeou a un compañeiro e deixou noqueado a un funcionario cunha puñada na tempa. En outubro de 2023, un preso con perfil conflitivo agrediu a dous traballadores. E en agosto dese mesmo ano, outro recluso lesionou a dous funcionarios, un deles cunha fractura de tabique nasal. En todos eses episodios, CSIF e APFP repetiron as mesmas advertencias sobre a incompatibilidade entre os perfís recibidos e a clasificación do centro.

PETICIÓN

Ante esta situación, CSIF esixe á Administración penal, dependente do Ministerio do Interior, que poña fin de forma inmediata aos traslados inadecuados, que adapte a poboación recluída á clasificación real do centro, que reforce o persoal de maneira urxente e que leve a cabo unha avaliación seria dos riscos psicosociais aos que están expostos os traballadores.

O Ministerio do Interior e a Secretaría Xeral de Institucións Penais non se pronunciaron publicamente sobre este incidente no momento de publicar esta información. Galiciapress tentou obter a súa versión sen éxito.

Para CSIF, a conclusión é clara: a seguridade dos profesionais que traballan nas prisións galegas non pode seguir dependendo da capacidade de reacción individual de cada traballador nin dunha improvisación que, tarde ou cedo, podería ter consecuencias irreparables.