Os taxistas denuncian que nin Xunta nin concellos queren regular os VTC

O conflito entre o taxi e os vehículos de transporte con condutor (VTC) leva anos enquistado en Galicia, pero nos últimos meses escalou até converter nunha crise aberta entre concellos, a Xunta e as propias empresas do sector. As rúas da Coruña foron o escenario máis recente dunha protesta na que o taxi volveu a esixir que se cumpra a lei, mentres as administracións se sinalan mutuamente como responsables dunha regulación que ninguén termina de escribir.

O detonante inmediato foi unha mobilización de taxistas na Coruña que cortou o tráfico en Alfonso Molina cunha pancarta que resumía o hartazgo do sector. Ricardo Villamisar, presidente da Federación Galega de Taxi, denunciou que os VTC están a prestar servizos urbanos de forma sistemática a pesar de que as súas licenzas só habilitan para traxectos entre municipios. Villamisar recoñeceu que o problema non é exclusivo da Coruña, aínda que sinalou diferenzas na resposta de cada cidade: mentres Vigo puxo en marcha expedientes sancionadores, na cidade herculina a acción recaeu principalmente nos inspectores de transporte da Xunta.

As estatísticas reflicten unha tendencia que alimenta a tensión: as licenzas de taxi van a menos en Galicia mentres as de VTC seguen o camiño contrario, impulsadas pola expansión de plataformas como Uber, Cabify ou Bolt. Segundo datos da Consellería de Presidencia, a mediados de novembro de 2025 había en vigor 3.498 licenzas de taxi, un 3% menos que en 2018, mentres que o rexistro autonómico de VTC xa suma 610 licenzas, sen que exista aínda unha normativa propia que regule o seu funcionamento nin unha soa cidade galega con ordenanza respecto diso.

A pelota, no tellado de todos

O Concello de Santiago admite que a normativa municipal vixente data de 1990 e que non contempla a realidade dos VTC. Desde o Departamento de Mobilidade anuncian unha consulta pública para actualizar a regulación do transporte de pasaxeiros, coa intención declarada de preservar o taxi como servizo público. O consistorio compostelán, xunto cos de Vigo e A Coruña e a través da Federación Galega de Municipios e Provincias (#Fegamp), trasladou á Xunta que debería ser o Executivo autonómico quen asuma a responsabilidade de harmonizar a regulación para toda a comunidade. Santiago vai máis lonxe e acusa directamente ao Goberno galego de introducir cambios normativos sobre os VTC por vía orzamentaria, sen debate específico, e de outorgar autorizacións que sabe que se incumpren de forma xeneralizada.

En Vigo a situación é igualmente tensa. O consistorio vigués ha desestimado as 49 solicitudes de licenza urbana presentadas por operadores VTC e incoou 123 expedientes sancionadores, aínda que recoñece que 13 dos vehículos inspeccionados nin sequera dispuñan de autorización autonómica. A cidade olívica non ten ordenanza propia e remítese á regulación do taxi, que non contempla a posibilidade de autorizar servizos urbanos de aluguer con condutor.

A alcaldesa da Coruña, Inés Rey, recoñeceu que o conflito non se resolve unicamente con sancións, aínda que deu conta das cifras: máis de cen actas sancionadoras no que vai de ano, que derivaron en 36 resolucións e máis de 276.000 euros en multas. Rei sinalou que a cidade conta con 516 taxis para unha poboación de 253.000 habitantes e subliñou que esa cifra resulta insuficiente para atender a demanda existente. Nesa mesma liña, criticou que a Xunta conceda licenzas de VTC sen estudos previos de demanda e traslade a xestión do problema aos concellos.

A Xunta defende a súa actuación

Desde o Executivo autonómico, a postura é que se actúa dentro das súas competencias e con estrito respecto á normativa vixente. A Xunta tramita as autorizacións VTC por delegación do Estado e lembra que estas só habilitan para traxectos interurbanos, non para percorridos dentro dun mesmo municipio. A Consellería de Presidencia sinala que, cando os seus inspectores detectan infraccións de carácter urbano, remiten os correspondentes informes aos concellos, que son quen teñen a potestade sancionadora. A directora xeral de Mobilidade, Judit Fontela, instou no Parlamento aos consistorios a exercer as súas competencias na regulación e sanción dos servizos urbanos de VTC, tras sinalar que a inspección autonómica ha tramitado xa máis de 450 actas e boletíns, a maioría por tráficos en cidade.

A Xunta tamén remitiu comunicacións directas ás empresas titulares de autorizacións VTC e ás plataformas que operan en Galicia, como Uber, Bolt e Cabify, lembrándolles as súas obrigacións legais, entre elas que o servizo só pode prestar entre municipios e que os vehículos non poden levar publicidade nin signos externos identificativos.

O sector VTC, pola súa banda, non é un actor monolítico. A patronal Movea defende que a regulación galega non prohibe expresamente os servizos urbanos, senón que os deixa en mans dos concellos, e reivindica un marco baseado na competencia leal e a coexistencia co taxi.

 Movea sostén ademais que o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia (#TSXG) emitiu en outubro un auto suspendendo preventivamente as restricións que o Concello da Coruña pretendía impor aos VTC na zona de baixas emisións, o que a patronal interpreta como un recoñecemento xudicial do seu dereito a operar en igualdade de condicións. Os taxistas, en cambio, minimizan o alcance desa resolución e subliñan que circular por unha zona peonil non equivale a ter autorización para facer servizos urbanos.

Unha demanda que non espera

Máis aló do debate xurídico, hai unha realidade social que ningún actor nega: a demanda de transporte privado nas cidades galegas supera a oferta actual de taxis. A Unión de Consumidores de Galicia (UCGAL) advertiu que a normativa autonómica e municipal reduce a calidade do servizo ao cidadán ao limitar a entrada de licenzas VTC, mentres os concellos reclaman unha regulación máis eficaz. A organización de consumidores sinala ademais que a falta de vehículos adaptados prexudica especialmente a persoas con mobilidade reducida.

O presidente da Fegamp, Alberto Varela, considerou que non é razoable que a regulación recaia exclusivamente nos municipios, reforzando así o argumento que os grandes concellos levan meses trasladando á Xunta. O sector do taxi español, con Galicia como un das súas frontes máis activas, pechou 2025 en pé de guerra, con protestas en distintos territorios que comparten un mesmo diagnóstico: a expansión da actividade urbana das VTC sen autorización e a falta de inspección por parte das administracións competentes.

O resultado é un conflito que se retroalimenta: os taxistas protestan, os concellos esixen regulación autonómica, a Xunta sinala aos municipios, e os usuarios seguen usando aplicacións que operan nunha zona gris. Mentres tanto, ningunha das sete cidades galegas aprobou aínda a ordenanza que podería, polo menos sobre o papel, pór algo de orde no taboleiro.