A factura da luz podería disparar para algúns fogares pola guerra de Irán, advirte OCU

A crise xeopolítica en Irán está a ter un impacto directo e inmediato nos mercados enerxéticos europeos, e Galicia non será unha excepción. A Organización de Consumidores e Usuarios (OCU) emitiu un comunicado no que advirte que a escalada de prezos do gas natural, derivada do conflito, provocará un encarecemento significativo da factura da luz a partir do próximo mes. Segundo os seus cálculos, un fogar medio acollido á tarifa regulada PVPC podería pasar de pagar 62 euros en febreiro a 82 euros en marzo, o que representa un incremento do 30% nun só mes. 

Este novo escenario contrasta duramente coa situación vivida en febreiro, cando o mercado almacenista da electricidade, coñecido como 'pool', rexistrou prezos marca á baixa situar en 16 euros por megawatt hora (MWh). Con todo, a tendencia rompeuse nos últimos días. A organización sinala que o prezo do gas no mercado ibérico (Mibgas) disparouse por encima dos 50 euros/MWh, despois de cotizar a 30 euros, o que supón unha subida superior ao 80%. Para este xoves, o 'pool' xa marcou un prezo medio de 90 euros/MWh, un auténtico envorco no mercado.

O gas, termómetro da electricidade

O encarecemento do gas natural, utilizado nos ciclos combinados para xerar electricidade cando as renovables non son suficientes, actúa como un termostato que quenta o recibo da luz. A OCU advirte que, se esta tendencia alcista prolóngase durante os próximos días, o prezo medio mensual do 'pool' podería situar ao redor dos 100 euros/MWh. De confirmar, a factura media elevaríase até os 82 euros, un salto de 20 euros respecto dos 63 euros de febreiro. "Os consumidores con tarifas indexadas serán os primeiros en notar o encarecemento", subliñan desde a organización, mentres que os fogares coa tarifa PVPC notarano de forma máis amortecida grazas á nova metodoloxía, que integra os prezos de futuros nun 55% do prezo final .

Esta situación chega nun momento de relativa calma para o gas en España. De feito, o pasado mes de xaneiro a Tarifa de Último Recurso (TUR) de gas natural experimentou un descenso medio do 8,7% para os consumidores individuais, grazas ao menor custo da materia prima e a pesar de incorporar o gas estacional típico do inverno -1. A TUR, que se revisa trimestralmente (xaneiro, abril, xullo e outubro), é a opción regulada á que poden acoller consumidores cun consumo anual inferior a 50.000 kWh. A OCU sempre defendeu esta tarifa como a máis económica, chegando a sinalar que, fronte a unha tarifa libre, pode supor un aforro de até o 50% -3. A actualización de abril, con todo, será clave para determinar como absorbe o sistema o actual shock de prezos.

O golpe nas facturas dos galegos

O impacto nos fogares galegos dependerá do tipo de contrato que teñan asinado. A OCU explica que aqueles con tarifas de prezo fixo sufrirán un efecto máis gradual, que chegará cando toque a revisión do contrato. No entanto, a organización lanza unha advertencia: "moitos dos contratos non teñen un compromiso de manter prezos durante un período determinado ou este é moi breve ou está a piques de finalizar" .

Isto significa que millóns de consumidores poderían quedar desprotexidos ante a subida nas próximas semanas se as súas compañías deciden actualizar as condicións.

Para a subministración de gas natural, o panorama é lixeiramente diferente pero igualmente incerto. A TUR de gas segue sendo, a xuízo da OCU, "a mellor opción". A revisión trimestral desta tarifa está prevista para o próximo 1 de abril. Aínda que o conflito en Irán xa está a elevar os prezos das materias primas, a organización confía en que "o impacto destas subidas será aínda limitado" na factura do gas grazas aos mecanismos de axuste da tarifa regulada, aínda que todo dependerá da evolución do mercado nas próximas semanas.

Ante este contexto de volatilidade extrema, os expertos recomendan revisar as condicións dos contratos e prestar especial atención á letra pequena, xa que no mercado libre existen tarifas indexadas cuxos recargas poden variar enormemente, con diferenzas de até 120 euros anuais entre unhas e outras -2. A recomendación é clara: comparar e non esperar a que o conflito internacional termine de desatar os seus efectos no peto.