Vídeo | Estados Unidos volve atacar a España pola guerra de Irán pero sen concretar nada

A crise diplomática entre Estados Unidos e España escalou con forza esta semana despois de que a Casa Branca advertise de posibles sancións económicas e a suspensión do comercio bilateral en represalia pola decisión do Executivo de Pedro Sánchez de impedir o uso de bases militares conxuntas en territorio español para a operación estadounidense contra Irán.

En declaracións á cadea CNBC, o secretario do Tesouro norteamericano, Scott Bessent, xustificou a ameaza de embargo afirmando que “Madrid puxo vidas estadounidenses en risco” ao bloquear o lanzamento de avións desde as bases de Morón de la Frontera (Sevilla) e Rota (Cádiz). Segundo Bessent, calquera restrición que “retarde a capacidade de EE.UU. para actuar con rapidez e eficacia” compromete a seguridade nacional do país.

“A frustración do presidente Trump co Goberno español está xustificada. (…) Foi inaceptable durante o fin de semana que os españois se mostrasen tan pouco cooperativos respecto das bases estadounidenses e o que podiamos facer cos nosos avións mentres comezabamos a executar a operación ‘Furia Épica’.
Todo o que free a Estados Unidos á hora de sacar adiante esta guerra da forma máis rápida e efectiva posible pon en perigo vidas estadounidenses. Os españois están a pór vidas estadounidenses en perigo.
Foron o único membro da OTAN que non cumpriu os requirimentos e están a actuar deliberadamente como uns oportunistas, aproveitar de Estados Unidos e o resto de membros que si deron o paso.”

Rota e Morón, epicentro do conflito

As dúas instalacións militares, xestionadas de forma conxunta baixo un acordo bilateral asinado en 1953 , convertéronse agora no centro dunha disputa política e diplomática de gran calado. A decisión española de non autorizar ataques desde o seu territorio tomouse o pasado fin de semana, pouco antes do inicio da ofensiva lanzada por EE.UU. e Israel contra Irán o 28 de febreiro, que segundo varios gobernos europeos levou a cabo “á marxe do dereito internacional”.

Desde Washington, o presidente Donald Trump elevou o ton este martes nunha comparecencia conxunta co chanceler alemán, Friedrich Merz, onde tachou a España de ser un “mal aliado” e ameazou con “romper todas as relacións comerciais” entre ambos os países. “España foi terrible. Non queremos ter nada que ver con eles”, advertiu. Trump insinuou a posibilidade de impor un embargo total e xustificou a súa advertencia asegurando que “#EE.UU. ten dereito a suspender mañá todo o que ten que ver con España”.

Críticas de Bessent e apoio europeo a Sánchez

Bessent reforzou ese discurso ao lembrar que España se negou reiteradamente a cumprir a meta proposta polo Goberno de Trump de destinar o 5% do PIB a gasto militar dentro da OTAN, moi por encima do actual compromiso do 2%, o que suporía un incremento de máis de 70.000 millóns de euros. O secretario do Tesouro cualificou a España de “gorrón” dentro da Alianza Atlántica e asegurou que a súa falta de compromiso “pon vidas en perigo”.

Pola súa banda, o Goberno español mantén a súa posición de neutralidade activa e defende o seu dereito soberano a decidir sobre o uso de bases estranxeiras no seu territorio, amparado pola lexislación vixente. Fontes do Ministerio de Defensa lembran que calquera acción militar desde solo español require aprobación expresa do Executivo, optando Sánchez por manter a España á marxe do conflito con Irán.

Ante a escalada verbal de Washington, o presidente francés, Emmanuel Macron, expresou este mércores a súa “solidariedade europea” con Sánchez. Segundo fontes do Elisio, ambos os mandatarios conversaron por teléfono e Macron transmitiu o seu apoio ante as que cualificou como “ameazas de coacción económica” por parte de Trump. París, do mesmo xeito que Berlín, condenou a ofensiva en Irán e rexeita calquera forma de represalia comercial entre socios occidentais.

Galicia teme impacto en exportacións

En Galicia, o posible embargo estadounidense xera preocupación en sectores exportadores, especialmente no naval, o pesqueiro e a industria agroalimentaria, con presenza crecente no mercado norteamericano. As cámaras de comercio galegas alertan de que un corte comercial podería supor un golpe importante ás exportacións de conserva, veu e maquinaria naval, produtos que nos últimos anos gañaron cota en Estados Unidos.

Mentres tanto, fontes diplomáticas en Bruxelas indican que a Comisión Europea avalía posibles medidas de respaldo a España se Washington concreta un embargo ou eleva os aranceis. En todo caso, a UE insiste na necesidade de manter abertos as canles de diálogo coa administración estadounidense para evitar unha crise comercial transatlántica nun contexto xa inestable pola guerra en Oriente Medio.