A Xunta exclúe o pago en efectivo da nova dedución por material escolar no IRPF

O anteproxecto especifica que para poder acoller á dedución será necesario presentar factura e xustificante de pago electrónico. Admitiranse operacións realizadas con cartón de crédito ou débito, transferencia bancaria, cheque nominativo, ingreso en conta ou plataformas de pago instantáneo autorizadas en España. En cambio, as transaccións executadas en diñeiro de curso legal non darán dereito a dedución “en ningún caso”.

A Consellería insiste en que esta limitación deriva directamente da normativa fiscal. “A lei é moi clara respecto diso —sinalaron fontes do departamento— e calquera beneficio fiscal non admite pagos en efectivo”. O criterio aplícase tamén noutras deducións do IRPF, como as de eficiencia enerxética, onde a administración esixe que o gasto quede acreditado electronicamente.

O texto en tramitación define que artigos poderán beneficiar a dedución. Consideraranse incluídos os cadernos, instrumentos de escritura, material de debuxo, mochilas, dicionarios e libros de lectura obrigatorios segundo os centros educativos. Quedan expresamente excluídos os dispositivos electrónicos de uso xeral —computadores, tabletas ou móbiles—, así como os uniformes e os servizos complementarios (comedor, transporte ou actividades extraescolares).

Ademais, a orde precisa que só serán válidas as facturas emitidas a partir do 1 de xullo de 2025, data a partir da cal poderá aplicar a dedución correspondente no IRPF galego. Esta medida pretende garantir que os gastos se axustan ao novo marco normativo e evitar conflitos con compras anteriores.

Debate sobre a fenda dixital

Aínda que a Xunta argumenta que a medida busca reforzar o control e a trazabilidad do gasto público, algunhas voces no ámbito educativo e social advertiron do posible impacto en familias con menor acceso a medios de pago electrónicos, especialmente en áreas rurais onde o uso de efectivo segue sendo frecuente. Polo momento, a administración autonómica non se pronunciou sobre posibles mecanismos de apoio para estes casos.

A orde aínda se atopa en fase de anteproxecto, polo que deberá pasar por consulta pública e trámite de alegacións antes da súa aprobación definitiva. O Goberno galego defende que con esta regulación harmonízanse os requisitos fiscais de Galicia cos do resto do Estado, onde as deducións tamén esixen trazabilidad nos pagos.

Con esta iniciativa, a Xunta busca impulsar o pago dixital en operacións vinculadas a beneficios fiscais e previr a fraude tributaria, á vez que fomenta a formalización de facturas en compras escolares. O texto, con todo, abre un novo debate sobre a relación entre control fiscal e accesibilidade para as familias galegas.

Como son as deducións da Xunta por material escolar?

A Xunta de Galicia ofrece deducións fiscais dirixidas a aliviar o gasto das familias en material escolar. Estas axudas, aplicables na declaración do IRPF, están destinadas a contribuíntes con fillos en idade escolar e varían en función da renda e da situación familiar. O obxectivo é compensar parte do custo de libros, cadernos e outros materiais necesarios ao comezo do curso académico.

As familias poden deducir o 15% do gasto en libros e material escolar por cada fillo ou filla en Primaria ou ESO, cun límite máximo de 105 euros por menor. Se gastas 700 euros en libros e material escolar deducible para un fillo dentro das datas e condicións marcadas, poderás aplicar o 15%, pero a norma fixa un teito de 105 euros, así que ese sería o aforro máximo na renda por cada menor.

A medida está dirixida a contribuíntes con fillos ou fillas escolarizados nas etapas obrigatorias do sistema educativo. Para poder beneficiar da dedución, é necesario cumprir determinados requisitos, principalmente relacionados co nivel de renda da unidade familiar.  A axuda está pensada para fogares con renda per cápita anual entre 10.000 e 30.000 euros, é dicir, as rendas medias que até agora quedaban fóra doutros programas de apoio directo.

O gasto deducible inclúe o material escolar de uso obrigatorio, como libros de texto, cadernos e outros recursos necesarios para o desenvolvemento da actividade educativa. A normativa autonómica establece cada ano o importe máximo que pode deducir por fillo, así como as condicións específicas de aplicación. Quedan fóra, segundo o desenvolvemento normativo avanzado, os dispositivos electrónicos de uso xeral (computadores, tabletas, móbiles), os uniformes e servizos como comedor, transporte ou extraescolares.

A dedución debe solicitar no momento de presentar a declaración da renda, consignándoa no apartado correspondente aos beneficios fiscais autonómicos. En caso de tributación conxunta, aplícanse criterios específicos para a repartición ou o cómputo do beneficio fiscal. Só serven as compras de libros e material escolar con factura emitida entre o 1 de xullo e o 31 de decembro de 2025, que logo se declararán no IRPF de 2026.

É obrigatorio dispor de factura completa a nome do proxenitor ou do alumno, non basta un ticket simple, e gardar todos os documentos para xustificar o gasto ante Facenda.