O xabaril, clave nunha nova tempada de caza 2026-2027 de Galicia con varias xanelas

O Comité Galego de Caza reuniuse este xoves baixo a presidencia da directora xeral de Patrimonio Natural, Marisol Díaz, para fixar as bases da próxima tempada cinexética en Galicia. O resultado, tras unha reunión previa coa Federación Galega de Caza, foi un calendario co xabaril como protagonista absoluto: unha especie que, con máis de 82.000 exemplares estimados na comunidade, converteuse nunha prioridade de xestión medioambiental, agrícola e sanitaria. O período hábil xeneral arrincará o 18 de outubro de 2026 e prolongarase até o 6 de xaneiro de 2027, con caza permitida os xoves, domingos e festivos estatais e autonómicos.

Todas as propostas debatidas no comité deberán ser avaliadas a continuación pola Dirección Xeral de Patrimonio Natural para a súa posible incorporación á resolución anual que regula a actividade cinexética en Galicia. É dicir, o acordado non é definitivo aínda, pero marca claramente a folla de ruta da Xunta para o control dunha especie que leva meses xerando preocupación tanto no campo como nas estradas galegas.

A caza en man, unha ferramenta nova contra o xabaril

A principal novidade desta tempada é a introdución da chamada caza en man como modalidade para o control do xabaril. Trátase dunha fórmula intermedia entre a caza individual e as grandes batidas tradicionais: permite actuar a cuadrillas de até seis persoas, cun máximo de tres cans por participante. O obxectivo é gañar flexibilidade operativa e cubrir zonas onde as batidas convencionais resultan logísticamente máis complexas, aumentando así a presión sobre unha especie cuxa proliferación se disparou.

Esta medida enmárcase na estratexia máis ampla da Xunta para previr a entrada da peste porcina africana en Galicia, unha enfermidade que xa circula por varios países europeos e que suporía un golpe devastador para o sector porcino galego, un dos máis importantes de España. A conselleira de Medio Ambiente, Anxos Vázquez, xa se reuniu en marzo co presidente da Federación Galega de Caza, Luís Eusebio Fidalgo, e os presidentes provinciais para coordinar estas medidas de control, insistindo na necesidade de reducir o impacto do xabaril sobre o medio ambiente, a agricultura, a sanidade animal e a seguridade viaria.

Un calendario cinexético ampliado para o xabaril

No que respecta aos períodos concretos de caza do xabaril, o réxime cinexético común contempla dúas xanelas diferenciadas. A primeira abarca do 15 ao 31 de agosto de 2026 e do 7 de xaneiro ao 28 de febreiro de 2027, con caza autorizada os xoves, sábados, domingos e festivos. A segunda xanela, do 1 de setembro de 2026 ao 5 de xaneiro de 2027, limita a actividade aos sábados e ás modalidades de batida, montería e espera.

Para os terreos en réxime cinexético especial (RCE), a tempada é notablemente máis ampla: do 15 de agosto ao 28 de febreiro de 2027, con caza os xoves, sábados, domingos e festivos en batida, montería e espera. Ademais, avaliouse a posibilidade de autorizar a caza de xabarís durante os acechos de corzo en terreos de RCE entre o 1 de abril e o 31 de xullo de 2027, sen que esas capturas se desconten das cotas aprobadas para cada tecor na tempada 2026/2027. Unha medida que, de confirmar, ampliaría de forma significativa as posibilidades de control.

O corzo e as demais especies de caza maior

Máis aló do xabaril, o corzo ten tamén o seu propio réxime diferenciado. Os machos adultos poderán cazar en réxime cinexético común entre o 15 de agosto e o 17 de outubro, os sábados en batida ou montería, e todos os días da semana na modalidade de axexo. En terreos de RCE, o período xeral esténdese do 15 de agosto ao 17 de outubro, con posibilidade de axexo diario entre o 1 de abril e o 31 de xullo de 2027.

As femias adultas de corzo seguen vedadas con carácter xeral. Só permítese o seu caza puntual por danos ou en tecores onde estea tecnicamente xustificada pola situación real da poboación local, e sempre nun dos dous períodos previstos: do 5 de setembro ao 17 de outubro de 2026, ou do 7 de xaneiro ao 13 de febreiro de 2027. Para o cervo, o gamo e o muflón, o período xeral en RCE abarca do 13 de setembro ao 17 de outubro en axexo, e do 17 de outubro ao 5 de xaneiro de 2027 en batida ou montería, os xoves, sábados, domingos e festivos.

Caza menor: bolseira, lebre e especies vedadas

En caza menor, a bolseira —arcea en galego— seguirá o período hábil xeneral, do 18 de outubro ao 6 de xaneiro, con posibilidade de ampliación até o 7 de febreiro en terreos de RCE que o soliciten. A lebre terá unha tempada máis curta, do 18 de outubro ao 29 de novembro, restrinxida aos xoves, domingos e festivos en terreos de RCE.

O paspallás e a pomba torcaz rexeranse polo período xeral, coa excepción da media veda nos tecores da Antiga Lagoa de Antela, fixada entre o 22 de agosto e o 13 de setembro os sábados e domingos. O raposo, pola súa banda, terá o seu período de batida do 3 de setembro ao 17 de outubro e do 7 de xaneiro ao 7 de febreiro de 2027. Quedan vedadas especies como a perdiz pardilla, a avefría, a tórtola común e turca, o pato cullerete, varias especies de gaivotas, a pomba brava, a pomba zurita e a grajilla occidental.