Meninxite Ourense: non hai máis casos por hora e a extensión da vacinación xa esta prevista antes

Galiciapress púxose hoxe en contacto cos servizos centrais da Consellería de Sanidade para solicitar información actualizada sobre a evolución do caso de meninxite que provocou a morte dunha alumna de sexto de primaria do colexio Maristas de Ourense a finais do mes pasado. A resposta desde a Xunta foi clara: non existen novidades, nin en forma de novos positivos nin de novos contactos estreitos que requiran vixilancia adicional.

A menor, de 11 anos, faleceu o 30 de abril de 2026 como consecuencia dunha sospeita de infección meningocócica invasora, unha das enfermidades infecciosas máis graves pola súa rápida evolución e a súa elevada mortalidade. Desde ese momento, as autoridades sanitarias galegas puxeron en marcha de inmediato os mecanismos de resposta epidemiolóxica.

En total, identificáronse 104 contactos estreitos da nena —familiares, compañeiros de clase e amigos— a quen se administrou quimioprofilasise antibiótica preventiva para cortar calquera posible cadea de transmisión. Até o momento, ningún deses contactos deu positivo nin presenta sintomatología sospeitosa.

O venres, Jesús Prego Domínguez, xefe do Servizo de Epidemiología da Dirección Xeral de Saúde Pública, explicou o procedemento seguido desde o primeiro momento. Cando se produce un caso con elevada sospeita clínica de enfermidade meningocócica invasora, actívase de inmediato o protocolo vixente, posto que en determinadas ocasións resulta difícil obter mostras clínicas con resultados fiables. "Iso foi exactamente o que levou a cabo a Dirección Xeral a través do departamento territorial de Ourense", relatou o médico.

Devandito protocolo contempla tres actuacións principais. A primeira, a procura exhaustiva de contactos estreitos nos dez días previos ao diagnóstico, dado que a enfermidade se transmite unicamente por contacto estreito e prolongado coa persoa afectada. A segunda, a indicación de profilaxis antibiótica, que "elimina a posibilidade de transmisión nas 24 horas posteriores á súa toma". A terceira, a "revisión do estado @vacunal de todos eses contactos para completar a pauta nos casos que fose necesario".

Prego Domínguez subliñou que todas estas actuacións executáronse coa maior rapidez posible para evitar a aparición de casos secundarios. Os datos até hoxe parecen indicar que ese obxectivo se cumpriu, aínda que é un pouco pronto para aseguralo con certa, porque a maioría das persoas desenvolven síntomas ao redor de 2 a 4 días tras a exposición, os síntomas poden aparecer dous a 10 días despois da exposición. Así que queda polo menos unha semana, aproximadamente, para poder dar a situación por controlada. 

Por outra , o Consello da Xunta autorizou este luns o contrato de subministración da vacina fronte á meninxite B por un importe de 3.438.240 euros. A cifra inclúe un incremento de 1,8 millóns destinado a financiar unha dose de reforzo aos 12 anos, unha medida que converte a Galicia na primeira comunidade autónoma española en ampliar a protección fronte ao meningococo B até a adolescencia.

Desde hoxe mesmo, todos os nenos e nenas que acudan ao seu centro de saúde á revisión dos 12 anos recibirán xa esa nova dose. 

Débese esta ampliación da vacinación contra a meninxite entre os nenos de 12 anos á morte dunha nena de 11 anos? Non, de feito, ldecisión foi anunciada en marzo, antes do falecemento da menor ourensá, polo que a posta en marcha da ampliación @vacunal non é consecuencia directa da traxedia, aínda que o caso serviu para concienciar á cidadanía sobre a necesidade desta cobertura ampliada.

En canto á pauta concreta, os menores que non teñan completa a vacinación previa —administrada até agora aos dous e catro meses de vida, cun recordo ao ano— recibirán dúas dose ao cumprir os 12 anos. Quen si teñan a pauta ao día recibirán só unha dose de reforzo. Estímase que serán necesarias 57.000 doses anuais para cubrir toda a poboación diana, cun investimento que a partir do próximo ano ascenderá a preto de 4,7 millóns de euros.

Unha enfermidade pouco frecuente pero mortal

A vacina fronte ao meningococo B ofrece, ademais, un beneficio colateral de notable importancia para a saúde pública: confire un grao de protección cruzada fronte ao gonococo, axente dunha das infeccións de transmisión sexual máis estendidas. Este efecto secundario positivo tamén alcanzará á poboación adolescente, precisamente na etapa vital en que as infeccións de transmisión sexual representan un reto sanitario crecente.

Os datos epidemiolóxicos sitúan o risco na súa xusta perspectiva. En España rexistráronse en 2025 un total de 144 casos de enfermidade meningocócica por serogrupo B, o que equivale a unha taxa de incidencia de 0,30 casos por cada 100.000 habitantes. En Galicia, a tendencia é de descenso sostido desde o ano 2000, especialmente na poboación infantil e xuvenil, evolución compatible co impacto positivo da vacinación sistemática.

Na tempada 2024-2025 detectáronse en Galicia 11 casos de enfermidade meningocócica por serogrupo B, distribuídos en distintos grupos de idade. A enfermidade, a pesar da súa baixa frecuencia, presenta unha mortalidade de ao redor do 10% e pode deixar secuelas permanentes —amputacións, danos neurolóxicos, perda auditiva— en até o 20% de quen a sobreviven. Transmítese a través do contacto directo con secreciones respiratorias, e aínda que unha proporción relevante da poboación pode portar o meningococo de forma asintomática na nasofaringe, menos do 1% deses portadores desenvolverá finalmente a enfermidade invasora.