Comeza a conta atrás para limitar as axendas dos médicos a 30 pacientes: “Este trimestre vai ser duro”

Na Sanidade galega as boas noticias duran moi pouco tempo estes días. O anuncio na noite do pasado martes do fin da folga indefinida convocada polo Sindicato Ou’Mega na Atención Primaria foi acollido con alivio por parte dos usuarios do SERGAS. Fixeron falta decenas de miles de citas médicas suspendidas polos paros dos facultativos para que a Consellería de Sanidade abrísese a negociar sen necesidade dun reloxo de area que marcase canto quedaba á reunión co sindicato. Tras varios días de encontros e moitas horas de diálogo, a negociación chegou a bo termo. No entanto, o armisticio nesa fronte non significa o fin do conflito na sanidade galega: leste mesmo xoves hai convocados máis paros pola CIG, que tamén proxecta mobilizar os días 9 e 23 de abril. 

"NON HAI MÉDICOS CON AXENDAS DE 30"

De repróchelos cruzados nas primeiras semanas de folga pasouse, xa na cuarta semana, a un clima de “cordialidade”, como recoñece o portavoz do Sindicato Ou’Mega, Javier Iglesias, que valora positivamente os avances dos últimos días para lograr, polo menos, un compromiso do SERGAS para topar en 30 as axendas dos médicos de cabeceira, aínda que noutros puntos “a administración mostrouse inflexible”.

“Non quixo entrar a negociar. Hai aspectos nos que puidemos chegar a acordos, pero noutro non”, admite Igrexas, que no entanto se mostra satisfeito co obxectivo principal, que era desafogar un pouco aos galenos que tiñan que asumir axendas de máis de 50 pacientes por xornada, sumando a isto o engorroso papelorio nunha burocracia moi criticada polos profesionais sanitarios. 

O prazo para cumprir co acordado establécese no 15 de xullo a data para “empezar a implementar” a medida. Así, concédense practicamente catro meses de marxe para botar a rodar, co compromiso de que o 30 de outubro de 2026 estará xa en todo o sistema. Isto quere dicir que en Sanidade teñen un prazo de medio ano para cumprir e en Ou’Mega prometen ser pacientes.

“Hoxe ningún médico ten unha axenda menor de 30. Hai que cambiar todas as axendas dos médicos de AP. É un problema técnico, e pode ser certo. Ademais, eles contaban con rebaixar o tope a 35, non a 30. Dixéronnos que cumprilo en tres meses era inviable. Podémolo entender, pero temos o seu compromiso aínda que se aprace un pouco”, detalla Igrexas.

AXENDAS DE CONTINXENCIA

A solución para chegar a eses 30, no entanto, non será nin inmediata nin baseada nun gran investimento para contratar máis facultativos, senón que se asumirá con axendas de sobredemanda, unhas axendas de continxencia que non cobren os ocos existentes na sanidade pública, onde hai moitas vacantes sen cubrir, pero que pode provocar un certo efecto chamada para atraer a máis profesionais. 

“Isto pode ter un efecto dobre”, razoa Igrexas, “porque melloramos a atención aos pacientes, dándolles máis tempo e calidade para atendelos, e as condicións laborais nos centros de saúde mellorarán notablemente”. “Vai ser beneficioso para que á xente vólvalle a apetecer traballar na Atención Primaria”, celebran desde Ou’Mega.

Non será sinxelo, pois entenden que isto “vai custar, imos ter que arrimar todos o ombreiro e empuxar, vai haber que facer moitas axendas de continxencia e haberá compañeiros que non van querer, pero no momento en que se empece a ver que se ti vés pola tarde significa que non terás que ver urxencias pola mañá, vai apetecer máis”. 

Igrexas salienta que as axendas de continxencia “non son o obxectivo” nin a solución ideal, pero é a mellor fórmula para lograr un resultado máis inmediato e “facer máis atractiva a Atención Primaria para traballar e que os compañeiros se queiran quedar”. O que si reprocha é que este pacto podería chegar antes: “É unha pena que non se negociou así xa no mes de novembro. Aforrámonos moitos quebradizos de cabeza”. 

LISTAS DE ESPERA

A principal dor de cabeza chega agora, cunhas consecuencias polas folgas que aínda non coñecemos en toda a súa magnitude, pois se creou un embotellamento na sanidade con longas listas de espera. Alcanzar a velocidade de cruceiro levará o seu tempo e os facultativos asúmeno xusto ás portas da Semana Santa. “Este trimestre vai ser duro. Con 22 días de folga hai moito traballo atrasado”, acepta Igrexas, á vez que contempla que, se hai un momento para que isto suceda, é agora.

“Nestes meses de finais de marzo, abril e principios de maio é cando menos sobredemanda adoita haber. É cando os catarros desapareceron, aínda non empezaron as alerxias…adoita ser un período que agradecemos na Atención Primaria porque, de natural, baixa a demanda, e podemos aproveitar para pornos ao día”, manifesta.

O acordo supón tamén un cambio no mencionado aspecto da burocracia. Con estas listas de espera, o natural é que a propia administración teña “interese en que o médico atenda pacientes antes de que faga papeis”. Eses trámites en ocasións impiden dedicar máis tempo “a ver aos pacientes, a falar con eles, a atendelos como Deus manda, que é o que queremos facer”. “Ás veces chegas á consulta dun médico e parece case máis un secretario”, ironiza. 

OLIMPIA VALENCIA E A PAC

Entre as conquistas destes últimos días está o acordo alcanzado entre o SERGAS e a Comisión de Centro de Primaria para o traslado voluntario de profesionais ao Olimpia Valencia de Vigo, centro onde o Sindicato Ou’Mega protagonizou a súa maior medida de presión con varios días de peche nas instalacións. 

A noticia foi ben acollida no sindicato, que reclamaba que debía facer coa voluntariedad dos profesionais sen traslados forzosos, aínda que matizan que no caso de pediatría si hai sanitarios que “van obrigados” a un centro onde “van quedar moitas prazas sen cubrir de médicos e enfermaría”. 

Esa será unha batalla para o futuro, como a da situación dos Puntos de Atención Continuada, que agora, e segundo a norma que ultima Sanidade, abrirán tamén os sábados pola mañá, unha medida á que Igrexas se mostra contrario, porque significa “cargar á PAC, gratis como o fan” cando a resposta debería ser tamén con profesionais que acudan de maneira voluntaria e “sempre ben incentivado”. 

“Agora estaban a pagar un suplemento por facer ese sábado, pero o van a meter na xornada. Tennos bastante enfadados”, critican desde Ou’Mega, que non compran a tese de que estes sábados entren na xornada dos médicos. “Significa facer máis horas en fin de semana que antes e contando como un día normal, coma se fose un martes pola tarde”, abundan. Nesta situación, cren lóxica a ameaza de que se poidan convocar máis mobilizacións na PAC, reivindicación que defenden desde a CIG na folga deste xoves e que desde Ou’Mega trataron de abordar sen éxito, pechar Sanidade en redondo a falar do tema. 

Así as cousas, resulta evidente que aínda hai moitos asuntos a mellorar na sanidade galega e que os conflitos non terminan nunca do todo. “O problema é que a Atención Primaria leva 20 anos nos que practicamente non se fixo nada e non se cambiou nada. O acordo mellora as condicións, pero hai moito traballo que facer, como atender aos pacientes, mecanismos, interaccións co hospital…hai aínda moitas cousas por facer”, resolven.