"Os novos contratos de leite en Galicia son unha sentenza de morte para as granxas"

 O campo galego volve protestar polos prezos que se pagan por litro de leite. O que até hai pouco parecía un período de estabilidade, con prezos que permitían cubrir custos e garantir unha renda digna, transformouse nun conflito entre produtores e industrias lácteas. O foco da disputa céntrase nas propostas de contratos para os próximos catro meses, as cales contemplan baixadas drásticas no prezo do litro de leite en orixe. Mentres que os gandeiros consideran que un prezo xusto debería situar en niveis que compensen a inflación galopante, a industria propón recortes que, en moitos casos, sitúan o pago por baixo dos custos de produción, algo prohibido pola Lei da Cadea Alimentaria. Esta situación vese agravada por unha entrada masiva de excedentes europeos que as empresas utilizan para presionar á baixa o produto local.

Rebaixas de até 11 céntimos
A principal queixa dos produtores é a total ausencia dunha negociación real. Segundo denuncian representantes de organizacións agrarias como FRUGA e Unións Agrarias (#UUAA), as empresas presentan as ofertas de forma unilateral sen permitir negociación algunha, denuncian desde estas forzas sindicais. 

As cifras da rebaixa ofrecen unha magnitude de recorte que oscila entre o cinco e os once céntimos por litro con respecto aos contratos anteriores. Segundo os datos ofrecidos polos gandeiros cos que contactou Galiciapress, estímase unha redución media de entre 6 e 7 céntimos para o próximo cuadrimestre.

Ademais disto, existe unha “discriminación” por tamaño entre as diferentes explotacións. As granxas pequenas e medianas son as máis castigadas chegando a percibir até 10 céntimos menos por litro que as grandes granxas. E falamos dun produto de idéntica calidade, aseguran os produtores.
 

A esta rebaixa súmase a sombra dun comportamento coordinado. Os produtores sinalan que todas as empresas lanzaron ofertas á baixa simultaneamente, o que consideran un "modus operandi" propio dun cártel para forzar a competencia desleal. 

Detrás desta estratexia está tamén o incremento nas importacións de leite. En decembro de 2025, a entrada de leite desnatada aumentou un 150%. A industria aproveita os excedentes de países como Francia e Portugal —que ao ser excedentarios sacan o produto a baixo prezo para non distorsionar o seu mercado interno— para abaratar o custo da materia prima en España, un país que estruturalmente é deficitario.
 

Custos á alza e beneficios á baixa
Desde a Federación Nacional de Industrias Lácteas (FENIL) sinálase que o mercado europeo atravesa unha fase de corrección por exceso de produción. Este feito fai que a industria española perda competitividade fronte aos excedentes que entran a prezos reducidos. Con todo, os produtores galegos tachan estes argumentos de "escusas". Denuncian que, mentres o prezo que reciben eles baixa, os prezos nos lineais dos supermercados mantéñense e a demanda interna segue sendo superior á produción nacional.

A consecuencia máis inmediata é a inviabilidad económica das granxas. O sector enfróntase a unha "tormenta perfecta" cunha redución de ingresos pola baixada do produto final, por unha banda. Polo outro, temos un encarecemento dos insumos (custos de produción) entre 5 e 7 céntimos por litro. Detrás está o aumento de prezos nos abonos químicos, nitrato e urea, básicos para o cultivo de alimentos para o gando.

Ao final, isto adoita traducir no peche de explotacións por falta de rendibilidade. Só o ano pasado desapareceron unhas 180 granxas en Galicia, e o ritmo de abandono ameaza con alcanzar as 1.500 en tres anos se non se reverte a situación.

A crise enerxética e o factor Irán
A relación entre a crise dos combustibles derivada da guerra en Irán e o sector lácteo é directa en canto a custos, pero cuestionada como motivo para baixar os prezos ao gandeiro. Aínda que é certo que o conflito disparou o prezo do gasóleo agrícola e o transporte, os produtores consideran que isto debería ser motivo para subir o prezo do leite, non para baixalo.

A industria alega que debe baixar o prezo pago ao produtor para suplir o incremento dos seus propios custos enerxéticos e loxísticos. No entanto, desde os sindicatos agrarios apúntase á especulación: o combustible que se comercializou ao comezo do conflito comprouse previamente a prezos máis baixos. Ademais, as bonificacións fiscais do Goberno no gasóleo só benefician directamente a agricultores e transportistas, pero non serviron para que a industria suavice as súas esixencias de baixada aos produtores.
 

O sector lácteo galego atópase nunha encrucillada crítica. A falta de mecanismos transparentes para a formación de prezos e a posición da industria deixaron aos gandeiros nun contexto de indefensión. O paradoxo é que nunha comunidade pioneira en produción, as granxas pechan mentres entra leite foráneo a prezos que os sindicatos tachan de "ilegais" por estar por baixo dos custos de orixe. Sen unha intervención da Administración e dos organismos de competencia, o próximo cuadrimestre podería supor un punto de non retorno para a sustentabilidade do rural galego, apuntan os produtores.