Gandeiros galegos estalan contra importacións de leite a 20 céntimos o litro

O sector lácteo galego vive un dos seus momentos máis tensos nos últimos anos. Unións Agrarias leva unha semana controlando a orixe das cisternas que abastecen ás principais industrias lácteas de Galicia —entre elas Lactalis, Leite Celta e Leite Río— e constatou que unha parte significativa da subministración chega de Francia e Portugal a prezos que roldan os 20 céntimos por litro, moi por baixo dos custos de produción. Esta tarde, ás 12:00 horas, a organización agraria ha convocado aos seus afiliados ante o Cash Galicia do Parque Empresarial da Sionlla, na Coruña, despois de comprobar que este establecemento comercializa leite envasada que, na súa opinión, entrou no mercado en condicións de venda a perdas para presionar á baixa os contratos das explotacións galegas.

Non é a primeira mobilización da semana. O mércores, Unións Agrarias xa organizou piquetes informativos nos accesos a varias plantas envasadoras e puido verificar sobre o terreo a entrada constante de camións cisterna procedentes de Portugal. A organización considera que esta afluencia masiva de materia prima foránea non é casual: as empresas lácteas estarían á utilizar como panca para xustificar unha baixada drástica nos novos contratos de recollida de leite, cuxa renovación está prevista para esta primavera.

O contexto é especialmente delicado. Os custos de produción das granxas galegas han subido ao redor de sete céntimos por litro de leite como consecuencia do encarecemento de combustibles, enerxía, fertilizantes e plásticos. Con todo, as primeiras propostas de renovación de contratos que Lactalis trasladou aos gandeiros contemplan unha rebaixa de até oito céntimos e un prezo basee de 0,38 euros por litro. A organización agraria denuncia que esta lóxica vulnera a Lei da Cadea Alimentaria, que obriga a que os prezos se formen de abaixo arriba, partindo sempre dos custos reais de produción.

As cifras do mercado europeo

Para entender a presión sobre as granxas galegas hai que mirar ao mercado continental. O prezo medio do leite en España situouse en xaneiro en 54,1 céntimos —52,9 en Galicia—, mentres que en Portugal ese mesmo mes descendeu até os 40 céntimos de media e en Francia situouse lixeiramente por baixo dos 45 céntimos. Esta brecha fai economicamente atractivo para as industrias traer leite do exterior. As compras de leite ao exterior por parte de industrias lácteas galegas aumentaron un 75% durante 2025 , unha tendencia que se acelerou nas primeiras semanas de 2026 e que o sector xa denomina abertamente como "competencia desleal".

O problema ten ademais unha dimensión que afecta directamente aos consumidores: segundo denuncia Unións Agrarias, a etiquetaxe dos envases que estas industrias colocan nos puntos de venda segue indicando maioritariamente que a orixe do leite é español, cando nas plantas están a entrar de forma masiva cisternas procedentes doutros países. A organización cualifica esta práctica de fraude e reclama campañas de inspección intensivas tanto da Xunta como do Ministerio de Agricultura.

Galicia non pode permitir ser indiferente a esta crise. A comunidade galega concentra o 41,5% de toda a produción láctea española, con máis de 6.100 explotacións que en 2024 realizaron entregas por valor de máis de 1.350 millóns de euros, o que a converte na novena rexión produtora de toda Europa. Ao ser Galicia a primeira comunidade en renovar contratos, os prezos que se fixen estes días marcarán a tendencia para o resto do país, algo que aumenta a presión sobre o momento negociador actual.

A Xunta prometeu inspeccións

Ante a gravidade da situación, Unións Agrarias solicitou unha reunión de urxencia coa conselleira de Medio Rural, María José Gómez, que se celebrou o pasado sábado. A conselleira recoñeceu as consecuencias do conflito de Irán para o sector primario —enerxía, gasóleo, fertilizantes e plásticos— e anunciou que pedirá ao Goberno a redución dos impostos que gravan a enerxía e o gasóleo agrícola, comprometer ademais a impulsar as inspeccións demandadas. A organización agraria espera que ese compromiso se concrete canto antes nunha campaña real de control sobre a orixe do leite que circula por Galicia.

A mobilización non se limita a Galicia. UPA comezou a detectar e denunciar estas prácticas hai uns días en Galicia, máis tarde en Castela e León, e agora denuncia que a estratexia de importación de leite a baixo custo estendeuse a todo o territorio nacional. O Sindicato Labrego Galego tamén convocou unha concentración ante a planta de Lactalis en Vilalba contra a baixada no prezo contemplada nos novos contratos, advertindo de que compromete a viabilidade das menos de 5.000 granxas que seguen producindo en Galicia. 

Unións Agrarias esixe igualmente a intervención da Comisión Nacional dos Mercados e da Competencia para investigar posibles prácticas de concertación entre industrias. A organización lembra que xa existen sentenzas relacionadas co chamado "Cártel do Leite" e considera que as actuais negociacións de contratos volven reproducir ese patrón de imposición unilateral por parte das empresas. Polo momento, nin Lactalis nin as demais industrias lácteas mencionadas fixeron declaracións públicas sobre as súas ofertas de renovación contractual.

A organización agraria fai tamén un chamamento claro aos titulares de explotacións galegas: que non asinen ningún contrato que non reflicta o incremento real de custos que están a sufrir. E lanza unha advertencia explícita ás empresas do sector: que teñan claro que non poderán seguir importando leite a 20 céntimos, por baixo dos custos de produción, sen que iso teña consecuencias.