Sen sorpresas nas eleccións da UVigo: candidaturas de Carmen García, Jacobo Porteiro e Belén Rubio

A Universidade de Vigo afrontará o próximo 6 de maio unhas eleccións crave para definir o seu rumbo nos próximos seis anos, con tres candidaturas xa pechas para relevar ao actual reitor Manuel Reigosa. O proceso, moi seguido no sistema universitario galego, arrinca sen sorpresas de última hora e cun censo que supera as 21.000 persoas chamadas a votar.

TRES ASPIRANTES

A Comisión Electoral da Universidade de Vigo pechou na medianoite do venres o prazo de presentación de candidaturas ao reitorado, confirmando oficialmente tres nomes: Carmen García Mateo, Belén Rubio e Jacobo Porteiro. Non se rexistrou ningunha lista adicional nas últimas horas, de modo que se mantén o escenario que xa se daba por feito nos campus de Vigo, Ourense e Pontevedra.

Os tres aspirantes formalizaran as súas candidaturas hai unha semana, no primeiro día habilitado polo calendario electoral, pondo fin a meses de especulacións na comunidade académica galega sobre quen daría o paso para competir polo reitorado. Con esta configuración, a substitución de Reigosa dirimirase entre dúas catedráticas e un catedrático con longa traxectoria na UVigo, todos eles con proxección no contexto universitario de Galicia.

Carmen García Mateo encabeza a candidatura Nós, que se rexistrou presencialmente no campus de Pontevedra, subliñando o peso que este campus e o de Ourense queren gañar no futuro mapa da institución. García Mateo, catedrática de Enxeñaría de Telecomunicación, foi a primeira en anunciar a súa intención de concorrer a estes comicios, avalada polo grupo Nós-Universidade, que se reivindica como un proxecto de cambio para a UVigo.

Pola súa banda, a actual vicerreitora de Investigación, Transferencia e Innovación, Belén Rubio, lidera a candidatura H2040, que inscribiu a súa proposta a través da sede electrónica, do mesmo xeito que o terceiro aspirante, o catedrático de Enxeñaría Mecánica Jacobo Porteiro, á fronte da lista Consenso.

Ambas as candidaturas situaron no centro do debate a idea dunha universidade máis moderna, con máis peso da investigación e unha estrutura interna adaptada aos retos de Galicia e do sistema universitario público.

CALENDARIO ELECTORAL

As eleccións ao reitorado celebraranse o 6 de maio, tras unha campaña que se prolongará do 20 de abril ao 4 de maio, con xornada de reflexión o día 5. Antes, o 27 de marzo farase a proclamación provisional de candidaturas, que só será definitiva o 16 de abril, unha vez rematado o prazo de reclamacións aberto pola Comisión Electoral. O 17 de abril está prevista a presentación pública dos equipos e dos programas, dando o pistoletazo de saída a un debate que se prevé intenso nos tres campus.​

O calendario contempla ademais a posibilidade dunha segunda volta, no caso de que ningunha candidatura alcance máis da metade do apoio proporcional dos votos, que se celebraría o 15 de maio, prolongando o pulso interno e a incerteza sobre quen dirixirá a Universidade de Vigo até case final de mes. Este deseño de prazos foi interpretado na contorna universitaria galego como unha forma de garantir que o proceso sexa o máis participativo e ordenado posible, nun contexto no que está en xogo un mandato único de seis anos.

TRES CAMPUS E 21.000 VOTANTES

Nesta cita están convocados ás urnas 21.226 membros da comunidade universitaria, unha cifra lixeiramente superior á das anteriores eleccións de 2022 e que reflicte o crecemento do alumnado e do persoal na UVigo. Ademais da elección da persoa que ocupará o reitorado, decidirase tamén a composición do novo Claustro, o máximo órgano de representación interna da institución galega.

No caso das eleccións ao Claustro, o censo baixa a 20.603 votantes, dado que as persoas matriculadas no Programa Universitario de Maiores non participan neste proceso, aínda que si están incluídas no censo para elixir reitor ou reitora. A repartición de representantes quedará configurado con 101 membros do PDI sector A (persoal docente e investigador con vinculación permanente), 22 do PDI sector B, 38 do persoal técnico, de xestión e de administración e servizos (PTXAS) e 63 estudantes, un esquema que condicionará o equilibrio interno de poder nos próximos anos.​

As votacións realizaranse nun total de 27 mesas electorais, distribuídas entre os tres campus da UVigo, reflectindo o carácter multicampus da institución, clave no sistema universitario galego. En Vigo instalaranse 12 mesas entre o CUVI e Torrecedeira, mentres que o campus de Ourense contará con 8 e o de Pontevedra con 7, unha repartición que ten en conta o volume de alumnado e persoal en cada sede.​

Este deseño territorial do proceso electoral sitúa no centro o papel das cidades galegas que albergan os campus, onde se espera que o debate sobre o futuro da UVigo conecte con preocupacións máis amplas como o financiamento universitario, o equilibrio territorial ou a captación de estudantes e investigación en Galicia. Por agora, os tres equipos comezaron a perfilar as súas prioridades, pero aínda non fixeron públicos en detalle todos os seus programas, algo que se espera para a segunda quincena de abril, cando arrincará a campaña formal.

A substitución na Universidade de Vigo prodúcese nun momento de debate en toda Galicia sobre o papel das universidades públicas, a necesidade de reforzar a investigación e a transferencia e a urxencia de reter talento novo no país. As tres candidaturas deslizaron xa referencias a cuestións como a organización territorial da UVigo, a autonomía dos campus, a gobernanza interna ou a mellora das condicións do persoal, aínda que aínda sen confrontar punto por punto as súas propostas.

Até o momento, nin a Xunta de Galicia nin outras institucións externas han querido pronunciar de forma explícita a favor de ningún dos proxectos, mantendo a liña de respecto á autonomía universitaria e deixando o protagonismo á comunidade académica. Tampouco se produciron, por agora, posicionamentos públicos pechos por parte de todos os sindicatos ou das principais asociacións estudantiis/estudantís, á espera de coñecer con detalle os programas de Nós, H2040 e Consenso e de como encaixan nas demandas da comunidade universitaria galega.