Continúa o peche de médicos no Olimpia Valencia de Vigo á espera da reunión do luns co SERGAS

O novo centro de saúde Olimpia Valencia de Vigo leva días sendo o escenario dunha protesta inédita en Galicia. Desde o luns pasado, ao redor de 40 médicos permanecen encerrados voluntariamente entre as súas paredes, nunha acción de presión directa contra a Consellería de Sanidade para obrigala a abrir unha negociación real sobre a crise que atravesa a Atención Primaria galega. O luns 23 de marzo está prevista unha reunión entre o sindicato Ou'Mega e o departamento autonómico, pero os facultativos non teñen intención de abandonar o edificio sen antes recibir garantías concretas sobre o que se vai a tratar nesa mesa.

A protesta está enmarcada na folga indefinida que Ou'Mega mantén en Atención Primaria desde o 2 de marzo. As reivindicacións son claras: limitar a 30 o número de pacientes diarios por médico, aliviar unhas listas de espera que se dispararon nos últimos anos segundo os propios datos do Sistema Nacional de Saúde, e conseguir a homologación retributiva entre distintas especialidades, tanto en centros de saúde como nos Puntos de Atención Continuada (PACs). Tamén reclaman unha xornada laboral real de 35 horas semanais e persoais dimensionadas á carga asistencial real.

O conflito non é novo. Ou'Mega leva meses mobilizar: xa en novembro convocou varios días de folga en protesta polo plan do Sergas para reorganizar a Atención Primaria, advertindo entón que convertería o paro en indefinido se a Xunta non rectificaba. Cumpriron. Desde o 2 de marzo, os centros de saúde galegos acumulan miles de consultas suspendidas. Só entre o 2 e o 11 de marzo canceláronse case 39.000 consultas en toda Galicia como consecuencia das xornadas de folga de Ou'Mega.

O peche, unha semana dentro

Os médicos levan sete noites no Olimpia Valencia. Durante estes días organizáronse en tres quendas e permaneceron xunto á saída de emerxencias do ambulatorio, sen alterar o funcionamento ordinario do centro. Con todo, denuncian sufrir presións por parte da administración: segundo relatan, durante a noite retiráronselles os picaportes das portas para impedirlles o acceso a determinadas dependencias do edificio. A Consellería de Sanidade non realizou comentarios públicos sobre esta acusación concreta.

Ao longo do fin de semana, unha decena de médicos chegados desde A Coruña e Santiago sumouse ao peche en sinal de apoio aos seus compañeiros de Vigo. Con esas incorporacións, o número de facultativos presentes no Olimpia Valencia podería roldar o medio centenar nos próximos días. Ademais, para o luns ás 11:00 horas está convocada unha concentración de apoio fronte ao centro, á que segundo informacións previas acudirá o alcalde de Vigo, Abel Caballero.

O propio portavoz dos médicos encerrados, Javier Iglesias, foi claro sobre as condicións para desaloxar o edificio: se a Xunta non facilita antes do luns un documento escrito que detalle que temas vanse a negociar na reunión, o peche continuará. «Con isto en mente, se a Xunta non nos pasa un plan de negociación, un escrito no que se recolla que imos falar o luns, non imos levantar o peche», advertiu. Ás 16:00 horas do venres, Sanidade remitiu finalmente o documento reclamado, aínda que o sindicato mantén as expectativas baixas.

A Xunta convoca, a CIG avisa

A Consellería de Sanidade contactara por teléfono cos facultativos para convocalos á reunión do luns, un xesto que Ou'Mega rexeitou ao non ter carácter oficial. Esixiron unha convocatoria formal por escrito, que chegou horas despois. Desde a Consellería sinalaron que esperan que esta reunión «acabe co peche que manteñen no Olimpia Valencia». 

Con todo, o panorama previo a esa reunión non é alentador. A #CIG, que tamén participa na folga de Atención Primaria desde hai semanas, mantivo o seu propio encontro coa administración ese mesmo venres. Os seus representantes trasladaron a Ou'Mega que a Consellería demostrara unha «nula vontade negociadora» e unha «falta de propostas concretas para atallar a crise de Atención Primaria». A reunión entre a Xunta e o comité de folga concluíu sen resultados tanxibles nin acordos. A CIG, que xa convocou unha xornada propia o 12 de marzo, advertiu que non descartará intensificar as mobilizacións se a administración non cambia de actitude.

O conflito ten tamén unha dimensión estatal. Ou'Mega convoca un paro semanal ao mes reclamando ao Ministerio de Sanidade un Estatuto propio para os médicos, aínda que desde o sindicato lembran que a maior parte das súas reclamacións diríxense á Xunta, que ten competencias exclusivas en materia de sanidade. En ese contexto, os médicos diríxense directamente ao conselleiro Antonio Gómez Caamaño nun vídeo difundido en redes sociais que acumula máis de 16.000 visualizaciones: «Señor conselleiro: si, hai unha folga nacional por un estatuto propio para médicos e facultativos. Pero en Galicia tamén hai unha folga autonómica convocada e a nosa sanidade é a súa responsabilidade».

Miles de consultas suspendidas, pacientes afectados

O impacto acumulado na atención aos cidadáns galegos é xa considerable. A confluencia da folga en Atención Primaria cos paros hospitalarios ha provocado esta semana a suspensión de máis de 34.000 actos médicos en Galicia, incluíndo 673 cirurxías, máis de 18.000 consultas hospitalarias e preto de 12.000 consultas en centros de saúde entre luns e mércores, segundo datos do Sergas. A Consellería, pola súa banda, sitúa o seguimento da folga en porcentaxes moderadas —en torno ao 5 ou 6%—, cifras moi afastadas das que manexan os propios sindicatos, que falan dunha resposta «masiva» entre os profesionais.

O luns ábrese unha xanela de oportunidade para desbloquear un conflito que se arrastra desde hai meses e que ten consecuencias directas sobre os pacientes galegos. Ou'Mega chega a esa cita con desconfianza, a CIG con escepticismo, e a Consellería coa esperanza de que a reunión sirva para levantar o peche do Olimpia Valencia. Se non hai avances reais, os médicos xa avisaron: o peche e a folga indefinida seguirán adiante.