Como detectar a tempo unha adicción nun familiar?

Os recentes informes das unidades asistenciais en Galicia revelan que o alcol e o cannabis seguen liderando as consultas, aínda que o crecemento das apostas online preocupa especialmente entre os mozos. Para quen conviven con esta realidade, buscar axuda para a desintoxicación e rehabilitación é un paso valente que adoita chegar tras meses de incerteza e negación. A intervención temperá marca a diferenza entre unha fochanca temporal e unha enfermidade crónica que erosiona todos os vínculos afectivos.

O primeiro paso para buscar axuda para a desintoxicación e rehabilitación é comprender que o consumo problemático non sempre implica unha adicción física inmediata. Un consumo é problemático cando a persoa empeza a faltar ás súas responsabilidades laborais ou académicas por culpa da sustancia ou o xogo. 

Neste punto, o individuo aínda mantén certo control, pero as consecuencias negativas empezan a ser visibles para a súa contorna máis próxima. Pola contra, a adicción defínese pola perda total de liberdade fronte ao consumo, onde o desexo é irrefreable e a síndrome de abstinencia dita o ritmo de vida.

Sinais que non debemos ignorar

Os sinais de alerta adoitan manifestar primeiro en cambios bruscos de humor e unha irritabilidad constante que antes non existía. É común observar un abandono progresivo das amizades de toda a vida e unha tendencia ao illamento dentro do propio fogar. 

Ademais, o descoido da hixiene persoal ou alteracións drásticas nos patróns de soño e alimentación funcionan como indicadores físicos de que algo non marcha ben no equilibrio emocional do familiar.

A economía doméstica adoita ser outro termómetro infalible para detectar unha adicción en desenvolvemento. A desaparición de pequenas cantidades de diñeiro ou a solicitude constante de préstamos para gastos imprecisos son sinais claros de que a persoa necesita financiar un hábito que xa non pode custear. O aumento da ludopatía fixo que este signo financeiro sexa un dos máis recorrentes nas consultas de atención primaria e servizos sociais.

Actuar de forma correcta como familiar require, por encima de todo, manter a calma e evitar os xuízos de valor que pechen as portas ao diálogo. É un erro moi común tentar protexer ao adicto asumindo as súas débedas ou xustificando as súas mentiras ante os demais, xa que isto só atrasa a toma de conciencia do problema. A firmeza afectiva consiste en ofrecer apoio incondicional para o tratamento, pero marcar límites claros respecto dos comportamentos inaceptables dentro da convivencia diaria.

O papel crucial da contorna

Resulta vital evitar os sermóns constantes ou os interrogatorios policiais que só xeran máis distancia e desconfianza. En lugar diso, os expertos recomendan falar desde o sentimento propio, explicando como nos afecta a súa conduta sen caer no ataque persoal. A clave reside en fomentar a responsabilidade individual do afectado, facéndolle ver que o cambio é posible e que conta cun equipo familiar disposto a acompañarlle no duro proceso de recuperación.

Na nosa comunidade, a rede de atención ás adiccións é ampla e conta con recursos públicos e concertados de gran calidade. O primeiro punto de contacto debe ser sempre o médico de cabeceira no centro de saúde, quen pode derivar o caso ás Unidades de Condutas Adictivas. Estas unidades contan con equipos multidisciplinares de psicólogos e médicos que avalían cada situación de forma integral e gratuíta, garantindo o anonimato e a profesionalidade que o paciente require.

O #SERGAS (Servizo Galego de Saúde) ofrece unha rede de recursos públicos para o tratamento das adiccións integrados dentro da súa carteira de servizos sanitarios especializados. Estas inclúen unidades asistenciais de drogodependencias e programas de asistencia a trastornos adictivos cun enfoque biopsicosocial, nos que participan equipos multidisciplinares de médicos, psicólogos, enfermaría e traballadores sociais para diagnóstico, terapias, rehabilitación e educación para a saúde, garantindo atención voluntaria, gratuíta e confidencial. O acceso normalmente faise a través dos profesionais de atención primaria, que poden derivar ás persoas afectadas ás unidades axeitadas segundo as súas necesidades. Ademais, existe un mapa de recursos asistenciais de Galicia onde se detallan os centros e servizos dispoñibles para estes problemas de saúde.

Resulta vital evitar os sermóns constantes ou os interrogatorios que só xeran máis distancia e desconfianza. En lugar diso, os expertos recomendan falar desde o sentimento propio, explicando como nos afecta a súa conduta sen caer no ataque persoal. A clave reside en fomentar a responsabilidade individual do afectado, facéndolle ver que o cambio é posible e que conta cun equipo familiar disposto a acompañarlle no duro proceso de recuperación.

Moitas veces, a familia necesita o seu propio espazo de apoio para xestionar a culpa e a tensión que xera a convivencia coa adicción. Contar con acompañamento profesional, tanto para a persoa afectada como para quen a rodean, permite afrontar o proceso de maneira máis segura e sostible. Existen distintos recursos e equipos especializados que poden ofrecer orientación, avaliación e seguimento adaptados a cada situación, fomentando a responsabilidade individual e facilitando a recuperación dentro da contorna familiar.