O PSdeG denuncia a "crise sanitaria" en Galicia con case 400.000 persoas en listas de espera

O Sergas pechou 2025 con máis operacións que nunca, pero tamén cos maiores tempos de espera da última década. Este paradoxo —máis actividade, máis demora— é o pano de fondo sobre o que o Grupo Parlamentario Socialista rexistrou no Parlamento de Galicia unha batería de iniciativas para esixir á Xunta medidas concretas que freen o crecemento das listas de espera sanitarias. A impulsora das propostas é a deputada Elena Espinosa, que advirte de que os propios datos oficiais do Sergas confirman que as esperas non deixan de aumentar e que a Consellería de Sanidade segue sen ofrecer respostas eficaces. 

Os números son contundentes. A 30 de decembro de 2025, un total de 378.749 persoas agardaban en Galicia por unha proba diagnóstica, unha consulta cun especialista ou unha intervención cirúrxica, o que supón 18.299 máis que apenas seis meses antes. Desglosando esa cifra, 205.248 pacientes esperaban unha consulta médica, case 124.000 agardaban para facer probas e 49.554 estaban pendentes de pasar por quirófano. 

Os datos de 2025 mostran non só un empeoramento respecto ao exercicio anterior, senón tamén que o Sergas segue sen recuperar os tempos que había antes da pandemia, cando a espera media para unha operación era de 54 días.  Hoxe ese indicador sitúase moi por encima daquel limiar prepandémico.

Unha espera que se mide en meses
As demoras medias debuxan un panorama preocupante para calquera paciente galego que necesite atención hospitalaria. A espera para unha proba diagnóstica alcanzou os 97,8 días de media, case 100 días, o que supón 10,5 xornadas máis que en 2024. Para unha primeira consulta cun especialista, o tempo medio situouse en 62,6 días, e para unha intervención cirúrxica, en 72,8 días, é dicir, 5,7 días máis que o ano anterior. 

Especialmente alarmante resulta a situación das cirurxías con maior urxencia. Os pacientes clasificados con prioridade 1, os máis urxentes, esperaron de media 20,2 días, 3,1 máis que en 2024. Os de prioridade 2 agardaron case 73 días, seis máis que o ano anterior. Ademais, a porcentaxe de pacientes que esperaron máis de seis meses para unha operación subiu do 3,9% ao 5,7%, o que equivale a 2.810 persoas. 

A desigualdade territorial engade outra dimensión ao problema. Asociacións de pacientes expresaron a súa inquietude polas diferenzas entre áreas sanitarias, e os datos apuntan a que Vigo e A Coruña concentran os tempos de espera máis prolongados tanto en cirurxía como en diagnósticos, mentres que Lugo e Ourense presentan mellores cocientes. Para Espinosa, isto converte a atención sanitaria nunha "auténtica lotaría" que depende do hospital que lle corresponda a cada paciente, o que, ao seu xuízo, contradi calquera noción de sistema sanitario equitativo.

O cruzamento de acusacións
Fronte a estas cifras, a Consellería de Sanidade e o PSdeG ofrecen diagnósticos ben distintos. O conselleiro Antonio Gómez Caamaño vinculou directamente o empeoramento das listas de espera coas folgas médicas desenvolvidas en decembro de 2025 polo conflito do estatuto marco, sinalando que os datos a 30 de novembro mostraban parámetros significativamente mellores. Caamaño lanzou ademais un chamamento á responsabilidade da ministra de Sanidade para que chegue a acordos cos médicos e o impacto negativo das folgas "pase canto antes". 

Os socialistas rexeitan ese argumento. Espinosa afirma que o problema é estrutural: falta de persoal, contratos precarios e unha carga de traballo insosteible que non pode explicar unicamente polos paros de decembro. Desde o BNG, a deputada nacionalista tamén reclamou ao conselleiro transparencia e que asuma as súas responsabilidades, lembrando que corresponde á Xunta a organización da actividade asistencial do Sergas e a planificación dos recursos humanos e materiais necesarios para garantir a atención sanitaria. 

A todo iso súmase a negativa de médicos de varios hospitais galegos a seguir facendo peonadas —consultas ou cirurxías fóra da súa xornada ordinaria— mentres se prolonguen os conflitos laborais, o que reduce a capacidade do sistema para realizar actividade extraordinaria, que habitualmente se utiliza como válvula de escape para reducir as listas de espera. O conflito en torno ao estatuto marco, que reclaman os facultativos, segue sen resolver e ameaza con condicionar tamén os datos de 2026.

Un plan con obxectivos claros
As iniciativas parlamentarias rexistradas polo PSdeG perseguen que a Consellería de Sanidade concrete que medidas vai adoptar para reducir as listas de espera nas tres áreas crave do sistema: consultas externas, probas diagnósticas e cirurxías. Os socialistas instarán o Goberno galego a fixar obxectivos medibles e avaliables que permitan reverter a tendencia actual, afastar das declaracións de intencións sen compromisos verificables.

A Consellería insistiu en que a recuperación da normalidade asistencial será unha prioridade en 2026, pero o conflito coa facultativos ameaza con volver a tensionar un sistema que, pese ao esforzo operativo, segue ao límite en recursos humanos. A Xunta non se pronunciou especificamente sobre as iniciativas parlamentarias rexistradas polo PSdeG este domingo.

Espinosa conclúe que, mentres a Consellería non presente un plan serio para garantir o acceso á sanidade pública en prazos razoables, os socialistas seguirán levando ao Parlamento a voz dos case 400.000 galegos que continúan esperando.